Kondor wielki (kondor olbrzymi, Andean condor, Vultur gryphus) to olbrzymi ptak drapieżny, którego spotkamy w Andach, m.in. w Wenezueli i na przylądku Horn. Preferują tereny górskie, gnieżdżąc się na wysokich półkach skalnych i w jaskiniach. Ciężko jednak spotkać kondora olbrzymiego nie tylko ze względu na niedostępny teren. A może już nigdy nie zobaczymy kondorów?

Kondor wielki - nieśmiertelny ptak wkrótce wyginie?

Kondory wielkie, chociaż w naturze nie zagrażają im żadne drapieżniki, są zagrożone wyginięciem. Szacuje się, że tych ptaków zostało już ok. 6 tysięcy. Co gorsza, kondory wielkie rozmnażają się powoli, ponieważ samica kondora składa jedno jajo rocznie. Para opiekuje się nim przez cały rok. W Kolumbii prowadzone są już programy mające na celu reintrodukowanie tych ptaków.

kondor wielki Fot: LUIS ROBAYO/AFP/East News

Hodowcy zwierząt z Ameryki Południowej przetrzebili populację kondorów wielkich. Zostawiali zatrute zwłoki, by pozbyć się takich zwierząt jak lisy i pumy, przy okazji zabijając też kondory. Warto przypomnieć, że kiedyś były to ptaki szanowane jako element południowoamerykańskiej kultury. Inkowie uważali je za nieśmiertelne i za symbol Jananpacha (świat nad nami, niebo, przyszłość).

Redakcja poleca

Trzewikodziób - ten ptak istnieje i jest bardzo okrutny

Kondory wielkie i ważna misja padlinożernych ptaków

Jak opisano w książce „La Bestia” (Przemysław Piotrowski), w Kolumbii widok kondora na niebie oznacza śmierć. To padlinożercy. Kondory wielkie nie mają wystarczająco zabójczych szponów, by aktywnie polować. Dieta kondora wielkiego to głównie padlina, dlatego nazywany jest „sępem Nowego Świata”. Gustuje również w jajach, które kradnie z kolonii kormoranów. Zjadają także pisklęta kormoranów.

kondor wielki Fot: Pablo Cersosimo/East News

Dlaczego kondor jest łysy? Tak jak inne sępy, nie ma piór na głowie, by nie brudzić ich podczas zanurzania łba w pokarmie. Są to ptaki odporne na bakterie rozwijające się na zwłokach. Kondory wielkie mają też zakrzywione dzioby ułatwiające porcjowanie mięsa. Ten dziób jest tak ostry, że potrafi przebić wyjątkowo twardą skórę gwanako andyjskiego

Kondory wielkie pełnią ważną rolę w przyrodzie, ponieważ oczyszczają teren z martwych zwierząt. Ograniczają w ten sposób rozprzestrzeniania się chorób i groźnych patogenów. Ich łacińska nazwa Cathartidae wywodzi się z greckiego słowa „kathartes„ - ten, który oczyszcza.

Redakcja poleca

Kazuar to najgroźniejszy ptak świata. "Ataki na ludzi"

Rozmiar ptaka ma znaczenie. Problemy kondorów

Rozmiary ptaka w naturze mają znacznie, ale generuje też problemy. Długość ciała kondora wynosi 130 centymetrów, a jego rozpiętość skrzydeł dochodzi do 320 centymetrów. To także bardzo ciężki ptak, którego waga może wynosić nawet 11 kilogramów i znacznie utrudnia latanie.

Jak wyjaśnia National Geographic, to właśnie z powodu wagi kondory wielkie żyją na ternach górskich, korzystając z silnego wiatru, by szybować. Możemy te ptaki spotkać również blisko oceanu i nawet na pustyniach, gdzie korzystają z silnych prądów powietrza. Kondory potrafią długo utrzymać się w powietrzu ruszając skrzydłami nawet tylko raz na godzinę.

Ciekawostki o kondorach:

• kondory kalifornijskie są zdolne to partenogenezy (komórka jajowa kobiety zapładnia się samodzielnie bez udziału plemników). Potrafią rozmnażać się bezpłciowo
• Kondor wielki zjada jednorazowo 6 kilogramów mięsa i po takim posiłku nie może odlecieć
• Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) od 2020 roku uznaje kondora wielkiego za gatunek zagrożony wyginięciem (VU – vulnerable)
• kondory wielkie to jedyne kondory wykazujące dymorfizm płciowy (samce mają charakterystyczny grzebień)
• Kondory wielkie nie mają trąbki słuchowej (syrinx), więc jedyne dźwięki jakie wydają to syk, chrząknięcia i klikanie
• Pisklę kondora wielkiego pozostaje pod opieką rodziców zanim wyleci z gniazda
• W określonych miesiącach w roku kondory wielkie opuszczają góry, by na wybrzeżach Pacyfiku żerować na martwych lwach morskich i ich porzuconych łożyskach
• Kondora wielkiego po raz pierwszy opisał Karol Linneusz w 1758 roku w swoim dziele Systema Naturae

Źródło: Radio ZET, Planeta.pl, National Geographic, San Diego Zoo, WCS Peru

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku

Redakcja poleca

Kobra królewska - ten jadowity wąż może zabić słonia