Oceń
Wrak z Antykithiry i kolejne historyczne odkrycia cenniejsze niż zwykły skarb. Czy rzeczywiście tajemniczy mechanizm z Antykithiry to „starożytny komputer” i " najstarszy znany analogowy komputer"? Nowe badania przybliżają nas do odkrycia wielkiej tajemnicy sprzed tysięcy lat.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak został odkryty mechanizm z Antykithiry i co jeszcze znaleziono we wraku?
- Co czyni mechanizm z Antykithiry antycznym komputerem i jakie ma funkcje?
- Dlaczego rekonstrukcja mechanizmu z Antykithiry jest tak trudna?
- Które nowe odkrycia wraku z Antykithiry mogą ujawnić wiedzę o starożytności?
Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku.
Czym jest mechanizm z Antykithiry? Antyczny komputer we wraku
Wrak z Antykithiry odkrył w 1900 roku grecki nurek Elias Stadiatos. Dziś wiemy już, że rzymska jednostka handlowa zatonęła przy greckiej wyspie Antykithira (nieopodal Krety,) w I wieku p.n.e. Zbudowano ją pomiędzy 86 a 67 rokiem p.n.e. W 1902 roku we wraku znaleziono coś znacznie cenniejszego niż posągi i artefakty. Znaleziono tzw. mechanizm z Antykithiry. Co więcej, nowe badania wraku ujawniły kolejne artefakty, które staną się potężnym źródłem wiedzy o starożytności.
Czym jest tajemniczy mechanizm z Antykithiry? To niewielkie urządzenie zbudowane w II wieku p.n.e. Składa się 37 kół zębatych z brązu, o średnicy od 1 do 17 cm - i to umieszczonych w bardzo ciasnej przestrzeni. Koła były napędzane za pomocą korby z boku i poruszały kilkoma wskazówkami. Mechanizm wykonano z niesamowitą precyzją, i zdaniem archeologów, „znacznie wyprzedzał swoją epokę”. Podważył wszystkie nasze wyobrażenia na temat możliwości technicznych starożytnych Greków!
Starożytna super technologia. "Podważa nasze wyobrażenia"
Wiemy już, że mechanizm z Antykithiry pochodził z I wieku p.n.e., lecz tak zaawansowana i precyzyjna technologia porównywalna jest z XVIII-wiecznym zegarem. Podobne mechanizmy zaczęły powstawać w Europie dopiero w średniowieczu! To najbardziej skomplikowane dzieło antycznej inżynierii, jakie kiedykolwiek zostało odkryte. Jakim cudem został skonstruowany przed naszą erą? Nawet dzisiaj odtworzenie mechanizmu z Antykithiry jest ekstremalnie trudnym zadaniem.
Pierwsze tak zaawansowane urządzenia zaczęto konstruować dopiero na przełomie XIV i XV wieku. Pomysł na maszynę liczącą miał w XV stuleciu m.in. Leonardo da Vinci, nie wyszła ona jednak poza fazę projektów. Na bardziej konkretne propozycje trzeba było poczekać aż do XVII wieku- wyjaśnia portal Ciekawostki Historyczne.
Czy mechanizm z Antykithiry to starożytny komputer?
Czym jest mechanizm z Antykithiry? Sądzono, że to starożytna maszyna licząca, może nawet antyczny kalkulator. A może to zaawansowany zegar?
Jak przypomina Wyborcza, "niemiecki filolog Albert Rehm jako pierwszy domyślił się, że był to rodzaj astronomicznego kalkulatora". Naukowcy uznali, że to mechanizm pokazujący ruch ciał niebieskich, np. Słońca i Księżyca. Dzięki mechanizmowi z Antykithiry antyczny astronom mógł m.in. przewidywać zaćmienia Słońca, odzwierciedlać na położenie planet oraz gwiazdozbiorów, a także odtwarzał m.in. nierównomierny ruch Księżyca na niebie.
Co ciekawe, urządzenie synchronizowało kalendarz słoneczny z księżycowym, a mechanizm został skonstruowany w oparciu o kalendarz egipski uwzględniający lata przestępne. Naukowcy podkreślają, że badania mechanizmu z Antykithiry pozwolą nam odkryć jak starożytni Grecy widzieli i przedstawiali kosmos.
Dzięki badaniom tomografem w 2006 roku, stworzono trójwymiarowy model i odczytano inskrypcje na elementach mechanizmu. Naliczono wtedy 82 podzespoły zegara i odczytano na nich 3400 znaków. Co więcej, chociaż mechanizm nie był zachowany w całości (1/3 całości), dzięki zaawansowanym modelom cyfrowym udało się przybliżyć jego pierwotny kształt.
Rozwiązanie tej złożonej łamigłówki 3D ujawnia genialne dzieło, które łączy cykle astronomii babilońskiej, matematykę z Akademii Platona i starożytne teorie astronomiczne Greków- ogłosili naukowcy z University College London (UCL) pod kierunkiem prof. Tony'ego Freetha i Adama Wojcika.
Portal Ciekawostki Historyczny dodaje, że „wiadomo, że stworzenie tego cudu techniki wymagało udziału wybitnych astronomów i matematyków”. Nawet dzisiaj jego zbudowanie nie byłoby łatwe. Na Uniwersytecie Arystotelesa w 2008 roku powołana została specjalna grupa badawcza, która miała zrekonstruować mechanizm z Antykithiry. Wykonano model, który... nie działał. Mimo nowoczesnej technologii, koła zębate wykonano niewystarczająco precyzyjnie. Udanej rekonstrukcji dokonano dopiero w 2011 roku dzięki zaawansowanym algorytmom.
Mechanizm z Antykithiry to zepsuty komputer?
Co ciekawe, jak wynika z ustaleń poczynionych przez przedstawicieli Universidad Nacional de Mar del Plata. Esteban Szigety i Gustavo Arenas, mechanizm w momencie zbudowania mógł być wadliwy i się zacinał przed ukończeniem przewidywania 4 miesięcy ruchu. Jak powód wskazali niedokładności w produkcji przekładni.
Mechanizm z Antykithiry można zobaczyć i podziwiać. Urządzenie jest prezentowane w kolekcji Narodowego Muzeum Archeologicznego w Atenach.
Quiz: Historia Polski - quiz dla mistrzów i orłów
Nie tylko Mechanizm z Antykithiry. Nowe odkrycia we wraku?
Poza zagadkowym mechanizmem, wrak z Antykithiry skrywa liczne artefakty sprzed wieków. Archeolodzy morscy ze Swiss School of Archaeology in Greece wciąż badają wrak statku i dokonują kolejnych odkryć. Niedawno m.in. zabezpieczyli trzy nietknięte kawałki kadłuba okrętu. Mają po około 0,4 metra szerokości i 0,7 metra długości, są wykonane z dębu i wiązu. Zwykłe drewno? Zdecydowanie NIE. Przeanalizowano je w laboratorium i…
Szwajcarscy archeolodzy ustalili, że starożytni budowniczy statków najpierw budowali skorupę okrętu, a dopiero później powstawały struktury wewnętrzne. To metoda stosowana w portach basenu Morza Śródziemnego od IV do I wieku p.n.e. A do to dopiero początek, bo archeolodzy są pewni, że dalsze badania kawałków kadłuba ujawniają potężną wiedzą o starożytnym budownictwie okrętowym, a także nawet o tym jak wieki temu żeglarze nawigowali po Morzu Śródziemnym.
We wraku statku odkryto także marmurowy posąg mężczyzny, amforę z wyspy Chios oraz terakotowy moździerz. Archeologów szczególnie interesuje właśnie tenże moździerz ujawni sekrety starożytnej kuchni oraz co jedzona na statkach.
Źródło: Radio ZET / Swiss School of Archaeology in Greece / Narodowe Muzeum Archeologiczne w Atenach / Wikipedia / Ciekawostki Historyczne / Focus.pl / Scientific Reports
Oceń artykuł
