Oceń
Czy jajka są zdrowe? Opublikowano nowe wyniki badań na temat jajek w diecie. Wystarczyło jedno jajko dziennie, by znacząco wpłynąć na zdrowie i organizm. Odkryto jak częste jedzenie jajek oddziałuje na funkcjonowanie mózgu. Neuroprotekcyjny potencjał jajek zaskoczył naukowców.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak spożycie jajek wpływa na cholesterol we krwi.
- Dlaczego jajka nie są głównym winowajcą wzrostu LDL.
- Co zawierają jajka, co jest korzystne dla mózgu.
- Które metody przygotowania jajek są najzdrowsze.
Jajka są zdrowe? Nowe badania wpływu jajek na serce i mózg
Jeszcze kilkanaście lat temu wiele osób ograniczało spożycie jaj do dwóch lub trzech tygodniowo. Sądzono, żółtko zawiera cholesterol, a ten miał bezpośrednio przekładać się na wzrost poziomu „złego” cholesterolu LDL we krwi. Dziś wiadomo jednak, że to mit. Większość cholesterolu obecnego we krwi jest produkowana przez wątrobę, a u zdrowych osób spożycie cholesterolu z pożywieniem nie musi prowadzić do jego znaczącego wzrostu. Znacznie większy wpływ mają tłuszcze nasycone obecne m.in. w tłustym mięsie, maśle, wyrobach cukierniczych czy wysoko przetworzonej żywności. Czy więc jajka są zdrowe i jak wpływają na funkcjonowanie mózgu? Nowe wyniki badań zaskoczyły naukowców.
Jedzenie jajek a zdrowie. Najnowsze badania
W 2025 roku opublikowano przegląd najnowszych metaanaliz dotyczących spożycia jaj i zdrowia. Autorzy ocenili jakość dostępnych dowodów i doszli do wniosku, że nie ma wystarczających, wysokiej jakości danych, które uzasadniałyby odradzanie spożywania jaj większości populacji. Zwrócili jednocześnie uwagę, że wiele wcześniejszych badań miało ograniczenia metodologiczne, dlatego wyniki należy interpretować ostrożnie.
Przeprowadzono randomizowane badanie, w którym uczestnicy przez kilka tygodni stosowali różne modele żywienia. Okazało się, że dieta zawierająca dwa jajka dziennie, ale uboga w tłuszcze nasycone, nie pogarszała profilu lipidowego. To właśnie dieta bogata w tłuszcze nasycone wywierała większy wpływ na poziom LDL niż cholesterol pochodzący z jaj. Specjaliści podkreślają jednak, że nowe wyniki nie są zachętą do nieograniczonego spożywania jaj. Osoby cierpiące na rodziną hipercholesterolemię, bardzo wysoki poziom LDL lub choroby sercowo-naczyniowe powinny ustalić odpowiednią ilość jaj z lekarzem lub dietetykiem. Podkreślono jednak, że "badanie miało charakter jedynie obserwacyjny i pokazuje silną zależność, a nie bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy".
Jajka to nie tylko białko
Dietetycy przypominają, że jajka należą do najbardziej wartościowych produktów spożywczych. Dostarczają pełnowartościowego białka, witamin A, D, E i B12, selenu oraz choliny, składnika niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania mózgu i układu nerwowego.
W jednym średnim jajku (ok. 55 g) znajdziesz:
- 6–7 g białka o pełnym profilu aminokwasowym,
- witaminę D, wspierającą odporność i mocne kości,
- witaminę B12 – niezbędną dla układu nerwowego,
- cholinę, która wspiera pracę mózgu i pamięć,
- luteinę i zeaksantynę – naturalne przeciwutleniacze chroniące oczy.
Wpływ jajek na mózg. Działanie neuroprotekcyjne składników odżywczych zawartych w jajach
Coraz częściej bada się również wpływ regularnego spożywania jaj na zdrowie mózgu. Jedno z najnowszych badań sugeruje, że osoby jedzące jajka przynajmniej raz w tygodniu mogą rzadziej rozwijać chorobę Alzheimera. Naukowcy przypuszczają, że istotną rolę odgrywa właśnie cholina obecna w żółtkach, choć potrzebne są kolejne badania potwierdzające ten związek. Osoby jedzące, jedno jajko dziennie przez co najmniej pięć dni w tygodniu, miały nawet o 27 proc. niższe ryzyko zachorowania. U osób jedzących jajka 2-4 razy w tygodniu mówimy o ryzyku zachorowania niższym o 20%, a u osób jedzących jajka 1-3 w miesiącu, ryzyko zachorowania było niższe o 17%.
Faktem jest natomiast, że w jajkach znajduje się cholina. Jest niezbędna do produkcji acetylocholiny, czyli neuroprzekaźnika istotnego dla budowy neuronów, pamięci i uczenia się.
Jakie jajka są najzdrowsze?
Znaczenie ma jednak sposób przyrządzania jajek. Jajko ugotowane lub przygotowane bez dużej ilości tłuszczu to zupełnie inny posiłek niż jajecznica smażona na maśle z boczkiem i białym pieczywem. To dodatki często odpowiadają za nadmiar tłuszczów nasyconych w diecie.
Źródło: The American Journal of Clinical Nutrition, Radio ZET, Aging and Disease, Healthline , Zdrowie Radio ZET
Oceń artykuł
Tu się dzieje
