18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Odkrycie na Westerplatte

Odkrycie na Westerplatte. Artefakt z września 1939

21.07.2026  09:55
Odkrycie na Westerplatte
fot. Mateusz Grochocki/East News , Facebook/Muzeum II Wojny Światowej

Historia Westerplatte odsłania kolejne karty. Dokonano niezwykłego odkrycia podczas prac archeologicznych. Archeolodzy natrafili na artefakt, który odegrał ważną rolę w obronie półwyspu we wrześniu 1939 roku.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie znalezisko odkryto na Westerplatte podczas prac archeologicznych.
  • Dlaczego odnaleziona płyta moździerzowa jest unikalna w kontekście 1939 roku.
  • Co wiemy o roli moździerzy podczas obrony Westerplatte.
  • Które miejsce na Westerplatte było kluczowe dla obrony w 1939 roku.

Odkrycie na Westerplatte. Artefakt z 1939 roku

Odkrycie na dawnym Placu Westerplatte w Gdańsku. Niedawno wydobyto tam kapsułę czasu, odkryto ślady zbrodni na Polakach, a także znaleziono zaginioną putiłówkę. Tym razem, w trakcie prac archeologicznych prowadzonych przez Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, odnaleziona została płyta oporowa polskiego moździerza kal. 81 mm wz. 31. To jeden z zaledwie czterech egzemplarzy, których używano podczas obrony Westerplatte we wrześniu 1939 roku. Do tej pory sądzono, że całość polskiego uzbrojenia została wywieziona przez Niemców po kapitulacji obrońców Składnicy. Polska Agencja Prasowa pokazała nagranie z Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, na którym widoczny jest odnaleziony artefakt.

Odkrycie na Westerplatte
Odkrycie na Westerplatte Fot: Pawel Marcinko/KFP/REPORTER/East News

Zespół archeologów odnalazł cenny artefakt w sąsiedztwie północnego skrzydła koszar załogi Wojskowej Składnicy Tranzytowej (WST). Jak wyjaśnia Muzeum II Wojny Światowej, te koszary stanowiły najważniejszy punkt obrony przed niemieckim atakiem. Znajdowały się w nich dowództwo, główny punkt opatrunkowy, schron załogi. W koszarach działała radiostacja i elektrownia bojowa. Przy północnym skrzydle koszar „znajdowały się dwa stanowiska polskich moździerzy – jedno w sąsiedztwie głównego wejścia do budynku (działon 1 i 2), drugie zaś przy skraju północnego skrzydła budynku, gdzie zlokalizowane były garaże (działon 3 i 4)”. Dzięki moździerzom udało się odeprzeć pierwszy atak niemieckiej piechoty i utrzymać kluczowe pozycje obronne.

odkrycie na Westerplatte, fragment moździerza
odkrycie na Westerplatte, fragment moździerza Fot: Pawel Marcinko/KFP/REPORTER
W kierunku przeciwnika wystrzelono 104 granaty. Drugiego września 1939 r. moździerze zostały uszkodzone wskutek eksplozji niemieckich bomb, zaś żołnierze obsługi otrzymali inne zadania. Plutonowy Józef Bieniasz, dowódca moździerzy, otrzymał zadanie obsadzenia placówki wystawionej w miejsce zniszczonej wartowni nr 5 (placówka „Tor kolejowy”)- pisze Muzeum II Wojny Światowej.

Ważny element obrony Westerplatte

Historycy nie mają wątpliwości, że odkryty element uzbrojenia był używany podczas obrony Westerplatte w 1939 roku. Chociaż archeolodzy odnaleźli na Westerplatte już ponad 110 000 artefaktów, „jest to dopiero czwarty zabytek odnaleziony na polu bitwy, który stanowi element polskiej broni z 1939 roku”.

Odnaleziona płyta moździerzowa zachowała się w świetnym stanie. Zachowało się oryginalne malowanie oraz czytelna tabliczka z informacją, że przedmiot wyprodukowano w fabryce Stowarzyszenia Mechaników Polskich z Ameryki, która mieściła się w Pruszkowie.

 Ze względu na jego wartość historyczną i doskonały stan zachowania, zabytek został niezwłocznie przekazany do naszego Działu Konserwacji, gdzie przejdzie niezbędne prace zabezpieczające. To kolejne odkrycie, które pozwala nam lepiej poznać historię wydarzeń z września 1939 roku i zachować jej materialne świadectwa dla przyszłych pokoleń- informuje Muzeum II Wojny Światowej.

Finalnie zabytkowa płyta moździerzowa trafi na wystawę stałą w powstającym Muzeum Westerplatte.

Quiz: Historia Polski - te daty, bitwy i wydarzenia musi znać każdy

Wikimedia Commons/ German Federal Archives
1/28 Kiedy Armia Czerwona wkroczyła na teren Rzeczypospolitej Polskiej?

Źródło: Muzeum II Wojny Światowej, Planeta.pl, Radio ZET, Muzeum Westerplatte, Wikipedia

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje