Oceń
Rośliny w ogrodzie i niebezpieczny kokornak (łac. Aristolochia). Polacy sadzą go i uprawiają coraz chętniej, nawet w celach leczniczych inspirując się medycyną ludową. Nie wiedzą jednak, że to trująca roślina, która może uszkodzić nerki oraz wręcz stymulować powstawanie nowotworów.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czym charakteryzuje się roślina kokornak.
- Dlaczego kokornak jest uważany za trujący.
- Co przyciąga ogrodników do uprawy kokornaka.
- Jakie środki ostrożności należy podjąć przy uprawie kokornaka.
Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku
Kokornak – co to za roślina? Czy jest trująca i czy można ją mieć w ogrodzie?
Wśród roślin w ogrodzie, które przyciągają wzrok swoją nietypową formą, kokornak zajmuje miejsce szczególne. Jego egzotyczny wygląd sprawia, że coraz częściej pojawia się w ogrodach i na działkach w Polsce. Ale za tą spektakularną prezencją kryje się coś więcej – zagrożenie, o którym wiele osób nie ma pojęcia. Czym dokładnie jest kokornak i czy rzeczywiście jest rośliną trującą?
Kokornak – co to za roślina i jak wygląda?
Kokornak (łac. Aristolochia) to rodzaj roślin obejmujący kilkaset gatunków występujących głównie w strefach tropikalnych i umiarkowanych. W Polsce najczęściej spotyka się kokornak wielkolistny (Aristolochia macrophylla), który jest popularnym pnączem ozdobnym.
Roślina wyróżnia się dużymi, sercowatymi liśćmi, które tworzą gęste, zielone ściany – idealne do osłaniania altan, ogrodzeń czy pergoli. Jednak to nie liście budzą największe zainteresowanie, lecz kwiaty. Mają one niezwykły, wręcz „dziwaczny” kształt przypominający fajkę, dzbanek lub rurkę. Co więcej, wydzielają zapach przyciągający owady, które roślina wykorzystuje do zapylania.
Czy kokornak jest trujący?
Tak, kokornak jest rośliną trującą. Zawiera on związki chemiczne zwane kwasami arystolochowymi. Są to substancje o silnym działaniu toksycznym, które mogą:
- uszkadzać nerki,
- działać rakotwórczo, stymuluje powstawanie nowotworów głównie w obrębie układu moczowo-płciowego
- może deformować płody
- powodować poważne zatrucia przy spożyciu.
W przeszłości kokornak był wykorzystywany w medycynie ludowej (medycynie chińskiej, ajurwedyjskiej czy grecko-rzymskiej), jednak współczesna nauka jednoznacznie uznaje go za niebezpieczny. W wielu krajach stosowanie preparatów z kokornaka zostało całkowicie zakazane.
Wielu Amerykanów i Kanadyjczyków cierpiących na nowotwory zwłaszcza białaczki, leczy się na własną rękę preparatami z tej rośliny albo jej zamorskich kuzynów. Jakkolwiek współczesna, oparta na dowodach naukowych medycyna potwierdziła dodatni wpływ pochodnych z tego kokornaku na gojenie się ran, hamowanie infekcji bakteryjnych, namnażanie się zdrowych białych krwinek, a apoptozę białaczkowych, to jednak wykazała także złowrogie skutki uboczne terapii kokornakiem- wyjaśnia Polska Akademia Nauk.
Dlaczego kokornak wciąż jest sadzony w ogrodach?
Mimo swojej toksyczności, kokornak pozostaje popularną rośliną ozdobną. Wynika to z kilku powodów. Przede wszystkim jest niezwykle efektowny wizualnie. Szybko rośnie, tworzy gęsty cień i świetnie sprawdza się jako naturalna osłona przed słońcem czy wzrokiem sąsiadów. Dodatkowo jest stosunkowo odporny na warunki atmosferyczne i dobrze radzi sobie w polskim klimacie.
Co istotne, sama obecność rośliny w ogrodzie nie stanowi zagrożenia. Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy jej części zostaną spożyte – dotyczy to zwłaszcza dzieci i zwierząt domowych. Najważniejsze jest unikanie kontaktu z jego sokiem oraz niedopuszczanie do spożycia liści czy kwiatów.
Ciekawostka, która zaskakuje
Kokornak ma jeszcze jedną niezwykłą cechę – jego kwiaty działają jak pułapki na owady. Zwabione zapachem muchy czy chrząszcze wpadają do wnętrza kwiatu i przez pewien czas nie mogą się wydostać. Dopiero po zapyleniu roślina „uwalnia” je, umożliwiając dalsze przenoszenie pyłku. To jeden z bardziej fascynujących przykładów strategii zapylania w świecie roślin.
Podsumowując: kokornak to roślina ozdobna o niezwykłym wyglądzie, ale jednocześnie trująca. Warto ją znać zanim zdecydujemy się zaprosić ją do swojego ogrodu.
Źródło: Wikipedia / Radio ZET / Polska Akademia Nauk
Oceń artykuł
Tu się dzieje
