Oceń
Polacy coraz chętniej piją zioła, by poprawić zdrowie i zwalczyć liczne dolegliwości. Jednym z najpopularniejszych "polskich ziół" jest senes, uważany często za najlepszy środek na zaparcia, środek przeczyszczający i "herbatka na odchudzanie". Czy jednak naprawdę senes jest zdrowy? Czy senes może powodować uporczywe biegunki lub obciążać wątrobę? W kilku krajach jego sprzedaż jest zakazana lub znacząco ograniczona z uwagi na znaczące skutki uboczne.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak działają sennozydy zawarte w senesie.
- Dlaczego regularne stosowanie senesu może być groźne.
- Co powoduje, że senes nie jest skutecznym środkiem na odchudzanie.
- Kiedy warto sięgnąć po senes jako środek leczniczy.
Na co pomaga senes? Jakie ma skutki uboczne?
Senes, znany w botanice jako Senna alexandrina (nazwa od łacińskiej nazwy Cassia senna, czyli strączyniec), to hit w ziołolecznictwie i polskich apteczkach. Jego właściwości wykorzystywano już setki lat temu, szczególnie w medycynie arabskiej, gdzie uchodził za skuteczny środek „oczyszczający organizm”. Dziś wielu producentów stosuje senes w gotowych mieszankach ziół do zaparzania. Czy jednak to naprawdę "cudowny lek", czy jednak ma swoją mroczną stronę?
Senes rośnie głównie w gorących rejonach Afryki i Azji. Z pozoru niepozorny krzew, który nie wyróżnia się niczym szczególnym, skrywa w swoich liściach coś, co sprawia, że do dziś budzi ogromne zainteresowanie – sennozydy. To właśnie one odpowiadają za efekt, który użytkownicy określają krótko: „działa”. Czy jednak mogą okazać się szkodliwe dla zdrowia i organizmu?
Bakterie jelitowe rozkładają glikozydy antracenowe do antrachinonów. Finalnym produktem ich degradacji jest reinoantron działający przeczyszczająco.
Dlaczego senes działa tak szybko?
Działanie senesu nie jest subtelne. To nie jest zioło, które „wspiera trawienie” czy „delikatnie reguluje jelita”. Ono wchodzi do gry zdecydowanie. Po spożyciu, sennozydy trafiają do jelita grubego, gdzie zaczynają stymulować jego ściany do intensywniejszej pracy. Jelita zaczynają się kurczyć szybciej i mocniej. Jednocześnie organizm zatrzymuje więcej wody w świetle jelita.
Dlaczego senes budzi tyle kontrowersji?
Skuteczność senesu jest jego największą zaletą… i jednocześnie największym zagrożeniem. Organizm bardzo szybko przyzwyczaja się do tego, że ktoś wykonuje za niego pracę. Jeśli jelita są regularnie pobudzane „z zewnątrz”, zaczynają działać coraz mniej samodzielnie.
Z czasem może pojawić się sytuacja, w której bez senesu wypróżnienie staje się trudne albo wręcz niemożliwe. To zjawisko ma swoją nazwę – leniwe jelita – i jest jednym z najczęściej ignorowanych skutków ubocznych. Do tego pojawiają się zaburzenia elektrolitowe.
Senes na odchudzanie?
Czy senes pomaga schudnąć? Nie, senes nie odchudza. To, co daje złudzenie utraty wagi, to przede wszystkim utrata wody i opróżnienie jelit. Waga może chwilowo spaść, ale tkanka tłuszczowa pozostaje dokładnie tam, gdzie była. Co gorsza, takie „odchudzanie” może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń metabolicznych. Organizm zamiast działać lepiej – zaczyna funkcjonować gorzej.
Co więcej, jeśli spożywamy senes w dawkach większych niż 15-30 mg dziennie, mogą pojawić się dolegliwości i skutki uboczne:
- skurcze żołądka,
- nudności,
- biegunka.
Senes zakazy i szkodliwy?
Senes nie jest globalnie zakazany. Jego preparaty są dopuszczone do stosowania w wielu krajach Europy i na świecie, ale pod jednym warunkiem: krótkotrwałego użycia. Instytucje regulacyjne, takie jak European Medicines Agency, jasno wskazują, że senes powinien być stosowany maksymalnie przez kilka dni, ponieważ przy dłuższym stosowaniu rośnie ryzyko działań niepożądanych.
Radio ZET Zdrowie: rezultatem są wtórne problemy z wypróżnianiem, zaparcia. Senes ponadto uzależnia jelita, co sprawia, że przestają one pracować bez herbatkowego "wsparcia". Większe dawki senesu prowadzą do zaburzenia pracy jelit, bólów brzucha i zaburzenia mikrobiomu jelitowego. Ponadto mogą odwadniać organizm i wypłukiwać elektrolity.
W skrajnych przypadkach obserwowano również wpływ na wątrobę – choć są to sytuacje rzadkie i najczęściej związane z nadużywaniem lub nieprawidłowym stosowaniem preparatów ziołowych.
Eksperci od dawna przestrzegają, że te korzyści są tylko pozorne, a zioło może nam zaszkodzić. Znamienne jest, że w wielu rajach napary z senesu są zabronione — na przykład w Nowej Zelandii, Australii, Kanadzie, Niemczech i Wielkiej Brytanii- ostrzega Radio ZET Zdrowie.
Senes rakotwórczy?
A co z rakotwórczością? Substancje zawarte w senesie (antranoidy) były badane pod kątem potencjalnego działania genotoksycznego. Niektóre wyniki – głównie laboratoryjne lub na zwierzętach – sugerowały możliwe ryzyko przy bardzo długim i intensywnym stosowaniu. Potwierdzono, że związki antranoidowe są genotoksyczne i mogą działać karcynogennie. Mówimy jednak o wysokich dawkach, które wielokrotnie przewyższają te po przyjęciu leków z senny.
Senes w ciąży
Herbaty z senesu są szczególnie groźne na przykład dla kobiet w ciąży, u których napar może wywołać skurcze macicy i doprowadzić do poronienia.
Źródło: Zdrowie Radio ZET / Wikipedia
Oceń artykuł
Tu się dzieje
