Oceń
Kacze jajka są mniej popularne niż kurze, choć pod względem wartości odżywczych mają kilka mocnych argumentów. Wyjaśniamy czym się różnią jaja kacze od kurzych i czy są zdrowsze. Okazuje się, że chociaż mają bez liku zalet, nie każdy powinien sięgać po jaja kaczki.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie są główne różnice między kaczymi a kurzymi jajkami?
- Czy kacze jajka są zdrowe?
- Jakie wartości odżywcze mają kacze jajka?
- Jakie zasady bezpieczeństwa stosować przy spożyciu kaczych jajek?
- Do czego wykorzystać kacze jaja?
Kacze jajka zamiast kurzych
W polskiej kuchni niepodzielnie królują zdrowe jajka kurze, które jemy codziennie. Kacze jaja pojawiają się w diecie Polaków znacznie rzadziej, a kupić je można najczęściej na targowiskach, w gospodarstwach rolnych czy u hodowców. Szkoda, bo pod względem kulinarnym i odżywczym są bardzo interesującym produktem. Oto dlaczego warto jeść kacze jajka i czym się różnią od kurzych. Okazuje się, że jedzenie kaczych jaj może zmniejszyć ryzyko wielu poważnych chorób.
Quiz: Quiz o grzybach. Rozpoznaj grzyby jadalne i trujące
Czym się różnią kacze jaja od kurzych?
Pierwsza różnica jest oczywista. Jajko kacze jest większe od kurzego nawet o 50%, ma grubszą skorupkę, większe żółtko i stosunkowo bardziej zwarte białko. Jajko kaczki waży ok. 70 g, a jajko kurze ok. 50 g.
Smak kaczych jajek jest bardziej intensywny, a żółtko ma zwykle głębszy kolor dzięki karotenoidom (karoten, kryptoksantyna, zeaksantyna, luteina). To silne przeciwutleniacze chroniące komórki i DNA przed stresem oksydacyjnym. Mogą zmniejszać ryzyko zaćmy, chorób serca i niektórych nowotworów.
Czy kacze jajka są zdrowsze od kurzych?
Jeśli chodzi o wartości odżywcze jajek, jaja kacze są bardziej kaloryczne i zawierają więcej tłuszczu niż jaja kurze. Dane zestawiające skład jaj różnych gatunków pokazują, że w 100 g surowego jaja kaczego znajduje się około 185 kcal, 12,8 g białka i 13,8 g tłuszczu. Dla porównania 100 g jaja kurzego dostarcza około 143–158 kcal, około 12–13 g białka i około 9,5–11 g tłuszczu. W 100 g surowego jaja kaczego znajduje się około 884 mg cholesterolu, podczas gdy w tej samej ilości jaja kurzego jest go około 370–550 mg.
Jajka kacze są bogate w lecytynę i cholinę. Cholina jest niezbędna dla błon komórkowych, mózgu, neuroprzekaźników i układu nerwowego. Jajka kacze jedzone w czasie ciąży, dzięki zawartości choliny, wpływają pozytywnie na rozwój mózgu płodu.
W kaczych jajkach jest sporo witaminy B12
Jedną z największych zalet kaczych jaj jest witamina B12. Według danych dotyczących składu jaj 100 g jaja kaczego dostarcza około 5,4 µg witaminy B12, podczas gdy w 100 g jaja kurzego jest jej około 0,9–1,5 µg, zależnie od źródła. Witamina B12 jest potrzebna między innymi do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego oraz produkcji czerwonych krwinek.
Kacze jajka dostarczają więcej żelaza i selenu
Na uwagę zasługuje również zawartość żelaza. W 100 g surowego jaja kaczego jest go około 3,8 mg, podczas gdy w kurzym około 1,7–2,1 mg. Kacze jaja zawierają również sporo selenu: około 36 µg na 100 g. Selen jest potrzebny m.in. do prawidłowego funkcjonowania enzymów chroniących komórki przed stresem oksydacyjnym oraz prawidłowej pracy tarczycy.
Witaminy w jajkach kaczych
Kacze jaja są dobrym źródłem wielu witamin, przede wszystkim z grupy B. W porównaniu z kurzymi mogą dostarczać więcej witaminy B12, B6, folianów oraz witaminy A. Przeglądy dotyczące wartości odżywczej jaj różnych gatunków wskazują również na wyższą zawartość witaminy A w jajach kaczych.
Kacze jajko czy kurze? Najważniejsze różnice
W przeliczeniu na 100 g można je przedstawić w uproszczeniu tak:
| Składnik | Jajo kacze | Jajo kurze |
|---|---|---|
| Kalorie | ok. 185 kcal | ok. 143–158 kcal |
| Białko | ok. 12,8 g | ok. 12–13 g |
| Tłuszcz | ok. 13,8 g | ok. 9,5–11 g |
| Cholesterol | ok. 884 mg | ok. 370–550 mg |
| Żelazo | ok. 3,8 mg | ok. 1,7–2,1 mg |
| Selen | ok. 36 µg | ok. 30 µg |
| Witamina B12 | ok. 5,4 µg | ok. 0,9–1,5 µg |
Wartości mogą się różnić w zależności od rasy ptaka, sposobu żywienia, wielkości jaja i bazy danych.
Kacze jaja a salmonella
Aktualne zalecenia brytyjskich służb bezpieczeństwa żywności wskazują, że jaja innych ptaków niż kury, w tym kacze, wiążą się z większym ryzykiem salmonelli i powinny być dokładnie ugotowane. Nie należy wykorzystywać ich do potraw, w których pozostają surowe lub tylko lekko podgrzane. Podobne zalecenia publikuje irlandzki Food Safety Authority: kacze jajka powinny być gotowane tak, aby zarówno białko, jak i żółtko były całkowicie ścięte. Nie zaleca się używania ich do domowego majonezu, tiramisu, sosu holenderskiego czy innych potraw zawierających surowe jajko.
Do czego najlepiej wykorzystać kacze jajka?
Intensywny smak i duże żółtko jaj kaczych sprawiają, że świetnie nadają się nie tylko do zwykłej jajecznicy. Kacze jaja można wykorzystać do omletów, jajecznicy, jajek sadzonych i sałatek.
Kacze jajka są szczególnie cenione w cukiernictwie. Większe żółtko nadaje ciastu intensywniejszy kolor, a specyfika białka może korzystnie wpływać na strukturę wypieków. Ich skład sprawia, że dobrze sprawdzają się w ciastach, biszkoptach i domowym makaronie. Białko ma zwartą strukturę, a duże żółtko nadaje wypiekom intensywniejszy kolor i bogatszą konsystencję.
| Zalety jaj kaczych | Wady jaj kaczych |
|---|---|
| Dużo pełnowartościowego białka – wspiera utrzymanie i budowę mięśni. | Więcej kalorii niż jaja kurze, głównie ze względu na większą zawartość tłuszczu. |
| Więcej witaminy B12 – ważnej m.in. dla układu nerwowego i produkcji krwinek. | Więcej tłuszczu – szczególnie w żółtku. |
| Więcej żelaza – składnika potrzebnego m.in. do produkcji hemoglobiny. | Znacznie więcej cholesterolu niż w jajach kurzych. |
| Dobry źródło selenu – pierwiastka ważnego dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. | Większe ryzyko Salmonelli – dlatego kacze jaja należy dokładnie ugotować lub usmażyć. |
| Zawierają witaminę A – ważną m.in. dla wzroku i prawidłowego funkcjonowania skóry. | Nie powinny być jedzone na surowo ani na miękko – zalecana jest pełna obróbka termiczna. |
| Świetnie nadają się do wypieków – duże żółtko może nadać ciastom intensywniejszy kolor i bogatszą strukturę. | Są większe od kurzych, więc jedna sztuka dostarcza więcej kalorii i składników odżywczych – zarówno korzystnych, jak i tych, których nadmiaru należy unikać. |
| Bardziej intensywny smak – mogą być ciekawym urozmaiceniem diety. | Są trudniej dostępne i często droższe od popularnych jaj kurzych. |
| Zawartość choliny - dobrze wpływa na mózg | Nie zaleca się używania ich do domowego majonezu |
Źródło: Healthline, wikipedia, Planeta.pl, Radio Zet Zdrowie
Oceń artykuł
Tu się dzieje
