Oceń
Czeremcha wiosną zachwyca białymi kwiatami, a jesienią obsypuje się drobnymi, ciemnymi owocami. Choć wiele osób kojarzy ją przede wszystkim z ozdobnym drzewem, jej owoce od wieków wykorzystywano w polskiej kuchni. Można przygotować z nich soki, dżemy i inne przetwory. Czy czeremcha jest zdrowa i jak smakuje? Czas wrócić do polskiej tradycji kulinarnej i przywrócić czeremchę pod strzechy.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czy owoce czeremchy są jadalne?
- Jak smakują owoce czeremchy?
- Czy czeremcha jest zdrowa?
- Co można zrobić z owoców czeremchy w kuchni?
Czym jest czeremcha i jak rozpoznać jej owoce?
Czeremcha to roślina z rodziny różowatych, spokrewniona między innymi ze śliwą, wiśnią i czereśnią. W Polsce spotyka się przede wszystkim czeremchę zwyczajną (Prunus padus), nazywaną również czeremchą pospolitą, oraz czeremchę amerykańską (Prunus serotina), która została sprowadzona z Ameryki Północnej. W tradycyjnej kuchni służyły do przygotowywania przetworów i zdecydowanie warto do tej tradycji wrócić.
Quiz: Quiz o grzybach. Rozpoznaj grzyby jadalne i trujące
Czeremchę łatwo rozpoznać. Wiosną urzeka białymi kwiatami zebranym w zwisające grona. Jesienią uwagę przyciągają jej niewielkie, kuliste owoce, które po dojrzeniu przybierają ciemnofioletową lub niemal czarną barwę.
Jak smakuje czeremcha?
Dojrzałe owoce czeremchy mają wyrazisty, słodko-cierpki smak. Ich miąższ może być lekko gorzkawy, a charakterystyczna cierpkość wynika między innymi z obecności garbników. W porównaniu z popularnymi owocami deserowymi czeremcha jest mniej słodka i ma bardziej intensywny, dziki charakter.
Czy czeremcha jest zdrowa?
Owoce czeremchy zawierają między innymi związki o właściwościach antyoksydacyjnych. Ciemna barwa dojrzałych owoców wiąże się z obecnością antocyjanów, czyli barwników roślinnych należących do polifenoli.
Owoce czeremchy są bogate w:
- antyoksydanty, które wspierają układ krwionośny i neutralizują wolne rodniki,
- flawonoidy i antocyjany, zmniejszające ryzyko chorób sercowo-naczyniowych,
- witaminę C, wspomagającą odporność organizmu,
- garbniki, działające ściągająco i wspierające trawienie,
- błonnik, regulujący pracę układu pokarmowego.
Co zrobić z czeremchy?
Właśnie dlatego czeremcha dobrze sprawdza się w przetworach. Dodatek cukru łagodzi cierpkość, a gotowanie pozwala uzyskać aromatyczny sok lub owocową masę do dżemu. Owoce można zestawić z jabłkami lub innymi owocami, które złagodzą intensywny smak czereśni.
Sok z czeremchy to jeden z tradycyjnych sposobów wykorzystania owoców. Może być dodatkiem do napojów lub składnikiem domowych syropów. Ważne, aby przygotowywać go z prawidłowo rozpoznanych owoców i nie rozdrabniać pestek.
Czeremcha sprawdza się jako dodatek do wypieków. Jej aromat pasuje do ciast i słodkich bułek, choć ze względu na pestki i cierpkość owoców potrzebne jest odpowiednie przygotowanie.
Czeremcha w kuchni:
- przetwory – dżemy, konfitury i soki, które po obróbce termicznej stają się łagodniejsze w smaku,
- nalewki i likiery – intensywny aromat owoców doskonale komponuje się z alkoholem,
- suszenie i mielenie – proszek z czeremchy można dodawać do ciast, deserów i pieczywa,
- naturalny barwnik – owoce nadają potrawom intensywny, ciemnoczerwony kolor,
- fermentacja – czeremchę można wykorzystać do produkcji domowego wina.
Uwaga na pestki czeremchy. Zawierają związki potencjalnie toksyczne
Najważniejsza zasada dotyczy pestek. Podobnie jak pestki innych roślin z rodzaju Prunus, mogą one zawierać glikozydy cyjanogenne, między innymi amigdalinę i prunazynę. Po uszkodzeniu pestek związki te mogą uwalniać cyjanowodór, który jest substancją toksyczną.
Dlatego nie należy rozgryzać ani rozdrabniać pestek czeremchy, a także przygotowywać przetworów w sposób, który prowadzi do ich uszkodzenia i wymieszania z miąższem. Bezpieczniej jest oddzielić pestki od jadalnej części owoców, zamiast zakładać, że samo gotowanie zawsze usuwa zagrożenie.
Źródło: Planeta.pl/Wikipedia/Woodland Trust/Nutrients/Journal of Food Engineering
Oceń artykuł
