Liściołaz straszliwy (Phyllobates terribilis) uważany jest za najbardziej jadowite zwierzę na Ziemi. Jest tak toksyczny, że nawet dotknięcie go może być niebezpieczne, a wręcz śmiertelne. Jad liściołaza znajduje się na jego skórze, a lokalne ludy indiańskie nacierają nimi swoje strzały, aby je zatruć. Trucizna jest tak silna, że powalić może 10 ludzi.

Liściołaz złocisty to piękne zwierzę Fot: James Arup Photography/Wikimedia Commons

Liściołaz straszliwy występuje w wilgotnych tropikalnych lasach deszczowych. Żaby te składają jaja na lądzie, a gdy wykluwają się kijanki, samiec przenosi je na grzbiecie na większy obszar wodny, gdzie dokończą swoją metamorfozę. To żaba trująca, endemiczna dla lasów deszczowych Kolumbii. Stała się ona niestety zagrożona w wyniku zniszczenia siedlisk w jej naturalnie ograniczonym zasięgu. Pomimo niewielkich rozmiarów żaba ta jest uważana za najbardziej jadowity gatunek zwierząt na świecie.

Redakcja poleca

Efa piaskowa - najgroźniejszy wąż świata, tysiące ukąszeń

Dlaczego pies wącha psy "tam"? Zagadka rozwiązana

Zyzuś tłuścioch - grający pająk w twoim domu

Liściołaz straszliwy to najbardziej jadowite zwierzę na świecie

Liściołaz straszliwy został opisany jako Phyllobates terribilis w 1978 r. przez herpetologów Charlesa W. Myersa i Borysa Malkina, a także biochemika Johna W. Daly'ego. Nazwa gatunku – straszliwy - jest odniesieniem do śmiercionośnych toksyn obecnych w wydzielinach skórnych tej żaby. Badania Myersa opierały się na setkach okazów zebranych podczas wyprawy do regionów Quebrada Guangui i La Brea w kolumbijskim lesie deszczowym oraz na kolonii lęgowej składającej się z 18 żab założonej w Amerykańskim Muzeum Historii Naturalnej.

Liściołaz z czarnymi stópkami Fot: crbonade/Wikimedia Commons

Optymalnym siedliskiem tego gatunku jest las deszczowy, w którym występują duże opady, z temperaturą co najmniej 26°C i wilgotnością względną 80–90%. To największy gatunek żaby trującej i osiąga w wieku dorosłych około 30 gramów i długość 6 cm, przy czym samice są nieco większe od samców. Liściołazy złociste wyróżniają się pięknym ubarwieniem, które jest aposematyczne, tj. ostrzega kolorami o swojej toksyczności. Choć liściołazy straszliwe nazywa się złotymi lub złocistymi, mają one kilka odmian kolorystycznych – właśnie złotą, miętową, pomarańczową oraz pomarańczowo-czarną (z czarnymi stópkami).

Redakcja poleca

A jeśli znikną pszczoły? Scenariusz końca świata

Malezja wykorzysta w dyplomacji orangutany. Tak chcą nami manipulować

Po co nosaczom sundajskim ich wielkie nosy? Jest 1 zabawny powód

Liściołaz straszliwy – informacje i ciekawostki o najgroźniejszej żabie świata

Co jedzą liściołazy? Dorosła żaba może jeść pożywienie znacznie większe w stosunku do swoich rozmiarów niż większość innych drzewołazowatych. Głównymi naturalnymi źródłami pożywienia liściołaza są mrówki z rodzajów Brachymyrmex i Paratrechina, ale może jeść też wiele rodzajów owadów i innych małych bezkręgowców, w szczególności termity i chrząszcze, które można łatwo znaleźć w ściółce lasu deszczowego. Kijanki żywią się glonami, larwami komarów i innym materiałem jadalnym, który może znajdować się w ich środowisku.

Miętowy liściołaz straszliwy Fot: H. Zell/Wikimedia Commons

Rozmnażanie liściołazów straszliwych. Samce „reklamują się” samicom poprzez okrzyki. Liściołazy wyróżniają się tym, że podczas rozmnażania wykazują dotykowe zaloty - każdy partner głaszcze głowę drugiego osobnika, grzbietu, boków i obszarów kloaki przed złożeniem jaj. Zapłodnienie jaj następuje zewnętrznie. Liściołazy składają jaja na ziemi, ukryte pod ściółką z liści. Po wyjściu z jaj kijanki przyklejają się do śluzu na plecach rodziców. Dorosłe żaby przenoszą swoje dzieci pod baldachim, umieszczając je w kałużach gromadzących się w środku bromeliad i wypełnionych wodą dziuplach drzew.

Redakcja poleca

Najdłuższy wąż świata. "Polują na ludzi, kolejne ataki"

Atraks - najbardziej jadowity pająk świata

Wieloryby zagrożone. Bezlitosna decyzja rządu Japonii

Nie ma haka na liściołaza? Niektóre węże są odporne

Czy liściołaz straszliwy może obawiać się zagrożenia ze strony któregoś ze zwierząt w swoim ekosystemie? Okazuje się, że mimo toksyczności, jeden gatunek węża, Leimadophis epinephelus, jest odporny na toksyny i zjada młode osobniki bez żadnych skutków ubocznych. O jaką truciznę chodzi? Liściołaz straszliwy wytwarza śmiercionośne alkaloidy batrachotoksyny w swoich gruczołach skórnych w ramach obrony przed drapieżnikami.

Liściołaz straszliwy Fot: Brian Gratwicke/Wikimedia Commons

Aby zostać otrutym, drapieżnik zazwyczaj musi spróbować pożreć żabę, chociaż gatunek ten jest tak toksyczny, że nawet dotknięcie pojedynczej żaby może być niebezpieczne, a czasem śmiertelne. Ta niezwykle zabójcza trucizna występuje bardzo rzadko. Batrachotoksynę znaleziono tylko u trzech jadowitych żab z Kolumbii (wszystkie rodzaju Phyllobates), kilku ptaków z Papui Nowej Gwinei i czterech chrząszczy papuaskich z rodzaju Choresine z rodziny Melyridae.

Jak działa trucizna liściołaza? Jak się umiera? Batrachotoksyna wpływa na kanały sodowe komórek nerwowych. Chociaż nie wiadomo, w jaki sposób żaba sama unika zatrucia, wykazano, że inne gatunki jadowitych żab wykazują ekspresję białka, które działa jak gąbka na toksyny i znajduje się w osoczu krwi, narządach wewnętrznych i mięśniach. Białko wiąże i sekwestruje toksynę, zapobiegając samozatruciu.

Źródło: Planeta.pl/Wikipedia/American Museum of Natural History

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku.