Owoce pigwowca, odporność jesienią i witamina C

Pigwowiec (Chaenomeles) był traktowany przez nasze babcie jak jesienny skarb, a dziś niestety stał się owocem zapomnianym przez młodzież. Wiele osób kojarzy pigwowiec przede wszystkim z domowym syropem dodawanym do herbaty zamiast cytryny. Tymczasem niewielkie, żółte owoce, choć na pierwszy rzut oka mogą przypominać miniaturowe jabłka, mają znacznie więcej do zaoferowania. To nie mit - owoce pigwowca naprawdę mogą mieć więcej witaminy C niż cytryna.

Co to za owoc pigwowiec? 

Pigwowiec to krzew należący do rodziny różowatych. W ogrodach uprawia się różne gatunki i odmiany tej rośliny, między innymi pigwowiec japoński. Wiosną krzewy pokrywają się efektownymi kwiatami w odcieniach czerwieni, różu lub pomarańczy, a jesienią obsypują się owocami.

Dojrzałe owoce pigwowca mają zazwyczaj żółtą barwę, okrągły lub lekko wydłużony kształt i intensywny, cytrusowo-owocowy aromat. Są znacznie mniejsze od owoców pigwy pospolitej.

Pigwowiec to nie pigwa

Pigwowiec nie jest tym samym co pigwa. Pigwa pospolita rośnie na drzewie, natomiast pigwowiec jest krzewem. Różnią się również wielkością owoców.

Jak smakuje pigwowiec?

Pigwowiec ma intensywny, świeży aromat, który niektórym przypomina połączenie cytryny, jabłka i innych kwaśnych owoców. Sam miąższ jest jednak bardzo cierpki i kwaśny, a do tego twardy. Z tego powodu owoce rzadko je się na surowo w większych ilościach.

Czy pigwowiec ma więcej witaminy C niż cytryna?

Badania nad pigwowcem japońskim wskazują na dużą zmienność zawartości witaminy C. W zależności od odmiany i warunków wzrostu w świeżych owocach odnotowywano wartości wynoszące od około 55 do nawet 243 mg na 100 g. Dla porównania sok z cytryny może zawierać około 30–70 mg witaminy C w 100 g. 

Witamina C jest wrażliwa na wysoką temperaturę i utlenianie, dlatego jej ilość może wyraźnie zmniejszyć się podczas gotowania, pasteryzacji i długiego przechowywania przetworów.

Witamina C wspiera odporność

Witamina C jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Uczestniczy także w syntezie kolagenu, pomaga w prawidłowym przyswajaniu żelaza z produktów roślinnych i chroni komórki przed stresem oksydacyjnym. Nie oznacza to jednak, że syrop z pigwowca zapobiega przeziębieniu albo leczy infekcje.

Błonnik i pektyny dla układu pokarmowego

Pigwowiec dostarcza sporo błonnika, w tym pektyn. Błonnik wspiera prawidłową pracę jelit, a pektyny mają również praktyczne zastosowanie w kuchni, ponieważ pomagają uzyskać gęstą konsystencję dżemów i galaretek.

Warto pamiętać, że ilość błonnika w gotowym produkcie zależy od sposobu jego przygotowania. Sok przecedzony z owoców będzie zawierał go mniej niż przetwór, w którym pozostawiono miąższ.

Polifenole i ochrona komórek

W owocach pigwowca występują polifenole, czyli związki roślinne, do których należą między innymi wybrane kwasy fenolowe i flawonoidy. Część z nich wykazuje aktywność przeciwutleniającą w badaniach laboratoryjnych.

Potas i inne składniki mineralne

Owoce pigwowca zawierają również składniki mineralne, między innymi potas, magnez i żelazo. Potas uczestniczy w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni i układu nerwowego, a także pomaga utrzymywać prawidłowe ciśnienie krwi.

Co zrobić z pigwowca? 5 pomysłów

Owoce pigwowca są tak kwaśne, że trudno wykorzystać je w kuchni bez odpowiedniego przygotowania. Na szczęście ich intensywny aromat sprawia, że doskonale nadają się do domowych przetworów. Oto kilka pomysłów na ich wykorzystanie.

Syrop z pigwowca do herbaty

To klasyczny sposób na wykorzystanie jesiennych owoców. Pigwowiec należy dokładnie umyć, usunąć uszkodzone fragmenty i pokroić na mniejsze kawałki. Trzeba również usunąć gniazda nasienne. Następnie owoce można układać w czystym słoiku warstwami, przesypując je cukrem.

Po pewnym czasie owoce puszczą sok, który można wykorzystać jako dodatek do herbaty, wody lub domowych napojów. Trzeba jednak pamiętać, że taka mieszanka zawiera cukier, a samo zasypanie owoców cukrem nie gwarantuje bezpiecznego przechowywania przez długi czas w temperaturze pokojowej.

Konfitura z pigwowca

Kwaśny pigwowiec świetnie nadaje się do przygotowania konfitury. Owoce można pokroić na kawałki, podlać niewielką ilością wody i gotować do miękkości. Następnie dodaje się cukier według przepisu i kontynuuje gotowanie, aż masa osiągnie odpowiednią konsystencję.

Konfitura z pigwowca dobrze pasuje do pieczywa, naleśników, owsianki i deserów. Można połączyć ją z jabłkami lub gruszkami, które złagodzą kwaśny smak.

Sok z pigwowca

Sok można przygotować z owoców poddanych obróbce lub wykorzystać odpowiednią metodę tłoczenia. Ze względu na intensywną kwasowość pigwowiec często łączy się z jabłkami albo innymi słodszymi owocami.

Pigwowiec z miodem i imbirem

Połączenie pigwowca, imbiru i miodu to propozycja dla osób, które lubią intensywne, rozgrzewające smaki. Pokrojone owoce można wykorzystać do przygotowania napoju lub dodatku do herbaty.

Pigwowiec jako dodatek do deserów i sosów

Owoce pigwowca można połączyć z jabłkami, gruszkami i cynamonem, tworząc bazę do deserów, musów lub owocowych sosów. Sprawdzą się również jako składnik słodko-kwaśnych dodatków do pieczonych warzyw i mięs.

Źródło: Healthline / Radio ZET / Wikipedia