Obserwuj w Google
Oceń
Brusznica to czerwone owoce o wyrazistym, lekko cierpkim smaku, które od wieków goszczą w kuchni skandynawskiej, a Polacy je pomijają. Świetnie pasują do mięs, ale z brusznicy można przygotować również domowe przetwory, sosy i dodatki do deserów. Co to za owoc, jakie ma wartości odżywcze i czy warto jeść go częściej?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Co to za owoc brusznica?
- Jakie składniki odżywcze zawiera brusznica.
- Dlaczego brusznica jest ceniona w kuchni skandynawskiej.
- Jakie są różnice między brusznicą a żurawiną.
- Które potrawy wzbogacają owoce brusznicy.
Owoce brusznicy mają dużo polifenoli i antocyjanów
Jesienią w polskich lasach można znaleźć owoce, które wyglądają niepozornie jak dereń, ale mają wiele zastosowań w kuchni. Brusznica, czyli borówka brusznica (Vaccinium vitis-idaea), to niewielka, zimozielona krzewinka należąca do rodziny wrzosowatych, nazywana także borówką czerwoną i regionalnie znana jako gogodze. Jej intensywnie czerwone jagody wyróżniają się kwaśnym, nieco cierpkim smakiem. Jest wyjątkowo zdrowym owocem do konfitur i sosów.
Quiz: Państwa miasta - quiz z geografii, trudne pytania
Brusznica jest szczególnie popularna w kuchni skandynawskiej, gdzie podaje się ją między innymi do klopsików, dziczyzny i ziemniaków. Warto jednak spojrzeć na nią nie tylko jak na dodatek do obiadu. Owoce zawierają związki roślinne o właściwościach przeciwutleniających, a także witaminę C i niewielkie ilości składników mineralnych.
Jak wygląda brusznica?
Roślina osiąga zwykle kilkanaście do kilkudziesięciu centymetrów wysokości. Ma drobne, skórzaste liście o ciemnozielonej barwie, a jej owoce są okrągłe, błyszczące i czerwone. Dojrzewają w gronach i mogą utrzymywać się na krzewinkach również w chłodniejszych miesiącach.
Brusznicę łatwo pomylić z żurawiną, ponieważ obie rośliny wydają czerwone, kwaśne owoce. Nie są jednak tym samym gatunkiem. Brusznica rośnie na niskich krzewinkach, a jej jagody są zazwyczaj niewielkie i kuliste.
Jak smakuje brusznica?
W smaku brusznica jest kwaśna, lekko gorzkawa i cierpka. To zasługa między innymi obecnych w niej kwasów organicznych i garbników. Po ugotowaniu zyskuje łagodniejszy smak, szczególnie gdy połączy się ją z jabłkiem lub niewielką ilością cukru.
Czy brusznica jest zdrowa?
Borówka brusznica może być wartościowym elementem zróżnicowanej diety. Jej zaletą jest obecność związków bioaktywnych, w tym polifenoli i antocyjanów, które odpowiadają między innymi za barwę owoców. Związki te wykazują aktywność przeciwutleniającą, czyli mogą neutralizować wolne rodniki w warunkach badawczych.
Owoce dostarczają również witaminy C, która uczestniczy w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego, produkcji kolagenu i zwiększaniu przyswajania żelaza z produktów roślinnych. W brusznicy znajdują się także kwasy organiczne, garbniki i pektyny.
Najważniejsze właściwości zdrowotne borówki czerwonej brusznicy:
- Wspiera odporność - dzięki dużej zawartości witaminy C.
- Działa przeciwzapalnie - polifenole i antocyjany chronią komórki przed stresem oksydacyjnym.
- Wspomaga układ moczowy - działa podobnie jak żurawina, utrudniając bakteriom osadzanie się w drogach moczowych.
- Reguluje trawienie - zawiera błonnik wspomagający pracę jelit. Wspomaga leczenie biegunki
- Chroni serce - regularne spożycie może obniżać poziom złego cholesterolu LDL.
Warto pamiętać o jednej rzeczy: świeże owoce, sok, suszona brusznica i słodzona konfitura nie mają identycznego składu. Podczas gotowania część witaminy C może ulegać rozkładowi, a dodatek cukru zwiększa kaloryczność gotowego produktu.
Ile kalorii ma brusznica? Wartości odżywcze
Świeże owoce brusznicy dostarczają około 50-55 kcal w 100 g. Większość ich masy stanowi woda, a głównym źródłem energii są węglowodany.
Orientacyjne wartości odżywcze świeżych owoców w 100 g:
- Energia: około 50-55 kcal.
- Węglowodany: około 12-13 g.
- Białko: około 0,4 g.
- Tłuszcz: około 0,5 g.
- Witamina C: około 20 mg.
- Wapń: około 25 mg.
- Żelazo: około 0,4 mg.
Co można zrobić z brusznicy? Nie tylko konfitury
Kwaśny smak brusznicy sprawia, że doskonale pasuje do potraw, w których przydaje się owocowa nuta przełamująca słoność lub tłustość. W krajach skandynawskich tradycyjnie podaje się ją do dań mięsnych, ale możliwości wykorzystania tych owoców jest znacznie więcej.
Najpopularniejsze zastosowania brusznicy w kuchni to:
- Konfitura lub dżem - dobry dodatek do pieczonych mięs, dziczyzny, pasztetów i serów.
- Sos do obiadu - można połączyć owoce z odrobiną wody, jabłkiem i przyprawami.
- Kompot i sok - kwaśne owoce nadają napojom wyrazisty smak.
- Domowa galaretka - sprawdzi się jako dodatek do deserów i dań wytrawnych.
- Wypieki - brusznica pasuje do ciast, tart i muffinek, szczególnie w połączeniu ze słodszymi owocami.
- Owsianka i jogurt - niewielka porcja owoców lub niesłodzonego musu może urozmaicić śniadanie.
Dobrym pomysłem jest przygotowanie sosu z brusznicy z dodatkiem jabłka. Jabłko łagodzi cierpkość owoców, a całość pasuje zarówno do pieczonego drobiu, jak i do dań wegetariańskich, na przykład pieczonego selera czy kotletów z roślin strączkowych.
Źródło: Radio ZET / Wikipedia / Planeta.pl
Oceń artykuł
Tu się dzieje
