Oceń
Stonehenge – czym jest i po co zostało zbudowane? Ta budowla megalityczna, pochodząca z epok neolitu i brązu, mimo licznych badań, wciąż jest owiana tajemnicami. Czy był to „starożytny superkomputer”? Czy rzeczywiście Stonehenge ma magiczne moce jak np. w powieści Grahama Mastertona „Zaklęci”?
Po co zbudowano Stonehenge? "Starożytny komputer"
Stonehenge to niezwykły kromlech zlokalizowany w odległości 13 km od miasta Salisbury w hrabstwie Wiltshire w południowej Anglii. I to jeden z niewielu pewników. Naukowcy nadal nie wiedzą na 100% w jakim celu zbudowano słynny kamienny krąg otoczony ziemnymi wałami. A może dotychczasowe teorie i hipotezy to jeden wielki naukowy wał?
Warto przypomnieć, że obecny wygląd zabytku jest wynikiem prac renowacyjnych i rekonstrukcyjnych wykonanych w XX wieku. W 1986 roku obszar Stonehenge został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Prowadzone są kolejne badania, ale zamiast odpowiedzi, rodzi się coraz więcej pytań i zagadek.
![Odkrycie w Pompejach. "Tajemny kult, straszne sceny"](https://s.eurozet.pl/cbz/2025/12/16/c2395924/56086-225x138-72dd9ad6fd.webp "Odkrycie w Pompejach. "Tajemny kult, straszne sceny"")
W jakim celu zbudowano Stonehenge? Szokujące teorie i hipotezy
W jakim celu zbudowano Stonehenge? Zdaniem badaczy, kamienny krąg prawdopodobnie związany był z kultem Księżyca i Słońca. Księżyc mógł symbolizować kobietę i menstruację, a Słońce mężczyznę. Prof. Timothy Darvill zwrócił uwagę, że pierwotnie znajdowało się tam 30 skał połączonych 30 nadprożami, które tworzyły jeden okrąg. Ta liczba miała oznaczać dni, które tworzyły miesiąc.
Autor badania twierdzi, że kamienie, które znajdują się we wnętrzu Stonehenge miały wyznaczać początek cyklu danego okresu. Darvill uważa, że dodatkowe pięć trylitów, które są we wnętrzu okręgu, miało być “dodatkowymi pięcioma dniami”, które uzupełniałyby cykl 365 dni w roku. Ponadto, naukowiec sugeruje, że cztery mniejsze kamienie, które umiejscowione zostały poza okręgiem, miały pomóc obliczać rok przestępny, który wypada co cztery lata- wyjaśnia National Geographic.
Stonehenge jest ukierunkowane północno-wschodnio–południowo-zachodnio (NE–SW), co budzi wyobraźnię. Angielski astronom Gerald Hawkins twierdził, że odnalazł wiele powiązań między ustawieniem głazów a pozycją obiektów niebieskich i Słońca. Jego zdaniem, zbudowano Stonehenge, by przewidywać zaćmienia. Badacze z australijskiego University of Adelaide, po przeprowadzeniu badań, stwierdzili, że "Stonehenge to starożytny superkomputer, służący do śledzenia ruchów Słońca, Księżyca i gwiazd". Oczywiście również dobrze mogła być to pradawna świątynia, nekropolia lub starożytne centrum lecznictwa.
Zachodzące słońce w czasie przesilenia oświetla Kamień Ołtarzowy. Do tego w napisanym przez Geoffreya z Monmouth w 1136 roku dziele Historia Regum Britanniae (Historia Królów Brytanii) znajduje się informacje, że "udział przy budowie Stonehenge przypisywany jest Merlinowi, jednej z postaci z arturiańskich legend". Niektórzy wierzą, że Stonehenge zostało zbudowano przez mityczne olbrzymy.
Quiz: Znasz polskie zabytki? Test wiedzy o Polsce
Zaznaczmy, że Stonehenge nie jest jedynym takim tajemniczym kręgiem. Podobne odkrywane są np. w Danii. Czy budujące je społeczności i oddalone od siebie kamienne kręgi są ze sobą jakoś powiązane?
Jak zbudowano Stonehenge 5 tysięcy lat temu? Bez zaawansowanej technologii transportowano i ustawiono 83 kamienie, z których niektóre mają 9 metrów wysokości i ważą aż 25 ton. Co więcej, w centrum Stonehenge znajduje się ważący 6 ton Kamień 80, zwany również „Kamieniem Ołtarzowym”. Już w 2023 roku Naukowcy z Wydziału Geografii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Aberystwyth w Wielkiej Brytanii, poddali w wątpliwość 100-letnią teorię, że pochodzi z formacji Old Red Sandstone w zachodniej Walii, która powstała ok. 400 milionów lat temu. Zwrócono uwagę, że „centralny kamień Stonehenge, nie pochodzi nawet z tego samego miejsca co sarseny, czyli kamienie tworzące zewnętrzny krąg”.
Jak wynika z badań, kamienny ołtarz Stonehenge w rzeczywistości nie pochodzi z Walii, a z północno-wschodniej Szkocji. Zawiera duże ilości baru, podobnie jak inne kamienie w tym rejonie. Mówimy o przebyciu nawet 700 kilometrów w epoce neolitu!
Pierwszy etap budowy tego kręgu z pionowo ustawionych kamieni przypada na okres neolitu (ok. 2950–2900 p.n.e.). Od bardzo dawna badacze zastanawiają się, w jaki sposób możliwe było przetransportowanie tak wielkich skał i zbudowane struktury, jaka się z nich składa- pisze National Geographic.
Źródło: Chillizet, English Heritage, University of Brighton, The Guardian, National Geographic, Journal of Archeological Science, BBC, Antiquity / CORDIS / Science Advances
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku
Oceń artykuł
Tu się dzieje
