18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Polskie Stonehenge

W Polsce odkryto kolejne „Stonehenge”. Archeolodzy przecierają oczy

23.02.2025  07:26
Polskie Stonehenge pod Czaplinkiem
fot. Samuel Wölfl/Pexels, Andrzej Kasprzak, Maciej Mysik/Nadleśnictwo Świerczyna

Megalityczne konstrukcje, podobne do sławnego Stonehenge, odkrywane są w różnych częściach świata. Niedawno takie „Stonehenge”, czyli kamienne kręgi, odkryto w Polsce – pod Czaplinkiem na Pomorzu, pomiędzy Pławnem a Starym Kaleńskiem. Archeolodzy dokonali wykopalisk zabytków, które są warte uwagi, a wciąż mało Polaków o nich wie.

  • Historia odkrycia – Kręgi kamienne pod Czaplinkiem odkryto w 2014 roku. Ich istnienie potwierdzono podczas badań archeologicznych w 2015 roku, a wykopaliska rozpoczęto rok później.
  • Struktura i znaczenie – Konstrukcja liczy około 2 tysiące lat i prawdopodobnie pełniła funkcję cmentarzyska. Odkryto tam grób kobiety oraz fragmenty ceramiki.
  • Porównanie z innymi megalitami – W przeciwieństwie do brytyjskiego Stonehenge, polska struktura jest młodsza i związana z kulturą wielbarską, powiązaną z Gotami.

Co wiemy o polskim "Stonehenge". Jaką ma historię?

Koszalińscy naukowcy, badacze i archeolodzy odkryli pod Czaplinkiem, pomiędzy Pławnem a Starym Kaleńskiem na Pomorzu, kamienne kręgi, określane jako „polskie Stonehenge”. Konstrukcja megalityczna liczy około 2 tysiące lat i pochodzi z okresu między I a III wiekiem n.e. Jej autorami są najpewniej przedstawiciele kultury wielbarskiej, która powiązana jest z Gotami. Te ludy pochodzą ze Skandynawii.

Wykopaliska w Pławnie pod Czaplinkiem
Wykopaliska w Pławnie pod Czaplinkiem Fot: Andrzej Kasprzak/Nadleśnictwo Świerczyna

Archeolodzy znajdują megalityczne konstrukcje podobne do Stonehenge w różnych częściach świata. Na ogół liczą one 4-5 tysięcy lat. Polska struktura jest znacznie młodsza. Okaz ze Szwecji okazał się np. jeszcze starszy niż brytyjskie Stonehenge. Podobnie konstrukcja, którą odkryto na dnie jeziora w USA – wyprzedzała ona obiekt angielski o tysiąc lat. Jakie tajemnice skrywa „polskie Stonehenge”?

Polskie Stonehenge” pod Czaplinkiem na Pomorzu. Co skrywa?

Wakacje nad polskim morzem – jednodniowe wycieczki turystyczne znad Morza Bałtyckiego. Co zwiedzić na Pomorzu? Jeśli zastanawiasz się, co zobaczyć w jeden dzień na Pomorzu podczas urlopu w Koszalinie, warto zainteresować się kręgami kamiennymi pod Czaplinkiem w województwie zachodniopomorskim (powiat drawski). Polscy archeolodzy z Muzeum w Koszalinie zbadali ten niezwykły obiekt i ustalili, że musiał mieć szczególne znaczenie.

Badania "polskiego Stonehenge"
Badania "polskiego Stonehenge" Fot: Andrzej Kasprzak/Nadleśnictwo Świerczyna

Struktura przedstawia się następująco: pomiędzy większymi, ustawionymi w równych odstępach głazami ułożone zostały mniejsze kamienie, a do środka trafiły stele dwumetrowe. Większość z nich jest obecnie połamana albo przewrócona. Archeolodzy nie mieli jednak problemów, aby ustalić pierwotne położenie elementów. Do pierwszych działań archeologicznych na tej prastarej konstrukcji doszło w 2016 roku.

Archeolodzy z Koszalina zbadali kamienne kręgi pod Czaplinkiem. Co ustalono?

Polscy badacze ocenili, że tego rodzaju konstrukcje w innych miejscach na świecie służyły do m.in. składania ofiar lub do całopalnych uroczystości pogrzebowych. Archeolodzy pod Czaplinkiem znaleźli grób ze szczątkami kobiety i jej przedmiotami osobistymi. Uznano więc, że „polskie Stonehenge” miało funkcję cmentarzyska.

Prace wykopaliskowe pod Czaplinkiem
Prace wykopaliskowe pod Czaplinkiem Fot: Andrzej Kasprzak/Nadleśnictwo Świerczyna

W 2020 roku dalej prowadzono prace wykopaliskowe pod Czaplinkiem. Wówczas odkryto kolejne artefakty – fragmenty ceramiki. Pod jednym z kurhanów znaleziono strukturę złożoną z dwóch głazów. Bruk ułożony był nad grobem szkieletowych, całość nasypano ziemią. Ustalono, że grób ten został zrabowany już w czasach starożytnych.

Historia „polskiego Stonehenge” pod Czaplinkiem

Historia kręgów kamiennych pod Czaplinkiem sięga 2014 roku, gdy do Działu Archeologii Muzeum w Koszalinie zgłosił się jeden z pracowników Nadleśnictwa Świerczyna i poinformował o „dużych kamieniach wystających z ziemi”. Wówczas przeprowadzono prospekcję terenową i potwierdzono istnienie kurhanu otoczonego stelami kamiennymi. Dopiero w 2015 roku wykonano rozpoznanie stanowiska i usunięto częściowo warstwę gleby w lesie i odkryto kręgi kamienne. Miały średnice 22, 26.5 oraz 19 metrów. Wykopaliska rozpoczęto w 2016 roku. Za sensację można uznać odkrycie, że „polskie Stonehenge” zostało już zbadane wcześniej, i to w czasach nowożytnych. Amatorzy zbadali obiekt w 1891 roku.

Polskie Stonehenge widziane z góry
Polskie Stonehenge widziane z góry Fot: Maciej Mysik/Nadleśnictwo Świerczyna

Polskie cmentarzysko, określane jako "polskie Stonehenge", jest unikatowe w skali kraju. Większość tego rodzaju konstrukcji zostało u nas rozebranych, a kamienie wykorzystano ponownie przy innych budowach.

Źródło: Planeta.pl/Stowarzyszenie Historyczno-Archeologiczne „Kamienne Kręgi”/Muzeum w Koszalinie/Nadleśnictwo Świerczyna

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku.

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje

Strona główna
dzieje się