Oceń
Asteroida Apophis, tzw. "bóg chaosu", zbliża się do Ziemi. Kiedy znajdzie się najbliżej planety i czy grozi nam uderzenie uderzenie w Ziemię? Oto najważniejsze informacje o asteroidzie Apophis 99942 i planowanych misjach kosmicznych związanych z jej przelotem. Ila aktualnie wynosi ryzyko kolizji z Ziemią?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak blisko Ziemi przeleci asteroida Apophis w 2029 roku.
- Dlaczego Apophis nie stanowi zagrożenia dla Ziemi.
- Jakie naukowe znaczenie ma przelot Apophisa blisko Ziemi.
- Najważniejsze informacje o asteroidzie Apophis
Asteroida Apophis. Kiedy przeleci blisko Ziemi i czy grozi nam koniec świata?
Ziemia zagrożona uderzeniem asteroidy? Jesteśmy dosłownie celem na kosmicznej strzelnicy. Europejska Agencja Kosmiczna informuje, że niedawno zidentyfikowano 40 tysięcy asteroid blisko Ziemi. Część uderza w Księżyc, a większość małych asteroid i meteoroidów spala się całkowicie w ziemskiej atmosferze dzięki tarciu i wysokiej temperaturze. Mamy też sporo szczęścia, bo wielkie asteroidy na razie nas omijają. A jeśli wyczerpią się nam zapasy szczęścia? Jeśli Ziemia znajdzie się na trajektorii kolizyjnej z gigantyczną skałą z kosmosu? Przypominamy, że już w 2029 roku niebezpiecznie blisko Ziemi znajdzie się potężna asteroida 99942 Apophis. Co o niej wiemy i czy może dojść do kolizji asteroidy z Ziemią?
Asteroida Apophis blisko Ziemi, data zbliżenia
13 kwietnia 2029 roku w piątek trzynastego. To właśnie wtedy asteroida Apophis zbliży się do Ziemi na wyjątkowo małą – w skali kosmicznej – odległość około 31 600 kilometrów od powierzchni naszej planety. To bliżej niż orbity wielu satelitów geostacjonarnych. Dla porównania, Księżyc krąży średnio w odległości około 384 tysięcy kilometrów od Ziemi. Apophis przeleci więc ponad 10 razy bliżej niż nasz naturalny satelita.
Asteroida Apophis będzie widoczna gołym okiem z niektórych regionów świata. W Polsce należy patrzeć w niebo od godziny 22:00 aż do północy, jednak maksymalną jasność osiągnie około 22:35. W tym przedziale czasowym asteroida będzie przemieszczać się nad południowym i południowo-zachodnim horyzontem. Warto spojrzeć wtedy w niebo, bo jak zaznacza National Geographic, "taka okazja według astronomów zdarza się raz na 5000 lat".
Jak duża jest asteroida Apophis?
Apophis to planetoida z grupy Atena, zaliczana do planetoid bliskich Ziemi oraz do grupy potencjalnie niebezpiecznych asteroid. Została odkryta w 2004 roku przez astronomów z Kitt Peak National Observatory w Arizonie. Dzięki obrazowaniu radarowemu wykonanemu z użyciem radioteleskopów z Goldstone i Arecibo, wiemy, że asteroida Apophis ma średnicę około 340 metrów, a dłuższa oś wynosi co najmniej 450 metrów. Jak informuje NASA, asteroida Apophis ma mniej więcej taką samą wysokość jak Wieża Eiffla. To obiekt wystarczająco duży, by w przypadku zderzenia spowodować katastrofę regionalną lub nawet kontynentalną. Dla zobrazowania: energia uderzenia takiej asteroidy mogłaby być porównywalna do tysięcy bomb atomowych.
Zbadają asteroidę Apophis. Niezwykła misja kosmiczna NASA i ESA
Bliskie spotkanie asteroidy Apophis z Ziemią będzie miało ogromne znaczenie naukowe. Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) w 2028 roku, we współpracy z Japońską Agencją Kosmiczną (JAXA), planuje wysłać w kierunku asteroidy statek Ramses, który spotka się obiektem w lutym 2029 roku i będzie mu towarzyszył podczas przelotu blisko Ziemi. NASA planuje misję OSIRIS-APEX (sonda użyta do zebrania i dostarczenia na Ziemię próbek z asteroidy Bennu), która ma dotrzeć do Apophisa w czerwcu 2029. A jest co badać. Asteroida Apophis to dosłownie żywa historia wszechświata oraz skarbnica wiedzy na temat kosmicznej geologii.
Agencja kosmiczne zebrane dane wykorzystają m.in., by znaleźć sposób na zmianę trajektorii lotu kosmicznych obiektów, które znalazłyby się na kursie kolizyjnym z Ziemią.
Grawitacja Ziemi wpłynie na asteroidę, co może:
- zmienić jej rotację,
- wpłynąć na strukturę powierzchni, odrywając fragmenty skał. Odłamki spalą się w ziemskiej atmosferze
- może wywołać drobne „trzęsienia asteroidalne”. Asteroida jest silnie zwietrzała wskutek miliardów lat oddziaływania wiatru słonecznego i promieniowania kosmicznego, więc mogą na niej wystąpić osuwiska, które będą trwały nawet setki i tysiące lat po przelocie.
Czy asteroida Apophis uderzy w Ziemię?
Naukowcy NASA i ESA uspokajają, że katastrofa i koniec świata nam nie grożą, choć po odkryciu w 2004 roku asteroidy Apophis istniało pewne ryzyko kolizji. W pewnym momencie prawdopodobieństwo zderzenia w 2029 roku oceniano nawet na ponad 2%, co w astronomii jest wartością bardzo wysoką. Kluczowym pojęciem był tzw. „klucz grawitacyjny” – niewielki obszar przestrzeni, przez który gdyby asteroida przeleciała, mogłaby zmienić tor lotu i uderzyć w Ziemię przy kolejnym okrążeniu. Dziś wiemy, że Apophis ominie ten obszar. Kolejne lata obserwacji, prowadzonych m.in. przez NASA oraz ESA, pozwoliły precyzyjnie określić orbitę asteroidy. Apophis nie stanowi zagrożenia dla Ziemi ani w 2029 roku, ani w kolejnych dekadach, w tym podczas kolejnego bliskiego przelotu w 2036 roku i późniejszych. Wiemy na pewno, że asteroida nie trafi w naszą planetę przez co najmniej najbliższych 100 lat.
Czy możemy spać spokojnie? Grawitacja Ziemi może jednaj zmienić tempo i oś rotacji planetoidy w przestrzeni kosmicznej. Tych zmian naukowcy nie są w stanie przewidzieć.
Asteroidy niebezpieczne dla Ziemi
Choć Apophis jest już „wykreślony” z listy zagrożeń, astronomowie stale monitorują tysiące obiektów bliskich Ziemi (NEO – Near-Earth Objects). Dzięki nowoczesnym teleskopom i systemom analizy orbit ryzyko niezauważonego zagrożenia jest coraz mniejsze.
Naukowcy są świadomi, że obserwacje nieba to za mało i trzeba przygotować się na obronę Ziemi przed obiektami z kosmosu. Agencje kosmiczne prowadzą testy systemów obrony planetarnej. NASA przeprowadziła misję DART, podczas której sonda uderzyła w księżyc planetoidy Didymos, zmieniając jego orbitę. Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) zainicjowała program Ramses (Rapid Apophis Mission for Space Safety), którego celem jest właśnie badanie asteroid znajdujących się w okolicach Ziemi i znajdowanie sposobów na zmianę ich trajektorii lotu. Wysłała również sondę Hera, by zbadać efekty tego eksperymentu.
Asteroida Apophis, informacje i ciekawostki:
- Apophis to planetoida z grupy Atena, zaliczana do planetoid bliskich Ziemi oraz do grupy potencjalnie niebezpiecznych asteroid
- uderzenie asteroidy Apophis wyzwoliłoby energię równoważną 1200-1480 megaton trotylu
- asteroida Apophis porusza się z szybkością 30 km/s i po nieco eliptycznej orbicie okrąża Słońce w 324 dni
- nazwa Apophis upamiętnia egipskiego boga zniszczenia i ciemności.
- Apophis została odkryta 19 czerwca 2004 roku przez Roya Tuckera, Davida Tholena oraz Fabrizio Bernardiego w ramach finansowanego przez NASA
- według danych JPL z 2018 roku, planetoida znajdzie się najbliżej Ziemi w piątek 13 kwietnia 2029 roku
- asteroida Apophis ma ok. 350 metrów średnicy
- asteroida Apophis mijając Ziemię osiągnie jasność 3,3 magnitudo i będzie widoczna gołym okiem w Europie, Afryce i zachodniej Azji.
Źródło: NASA / Urania - Polski Portal Astronomiczny / ESA / Space.com / Wikipedia / Science NASA / Harvard University
Oceń artykuł
