Oceń
Ceny masła oszalały. Polacy szukają w internecie informacji jak zrobić masło w domu i czym można zastąpić masło. Margaryna wróci do łask? Wyjaśniamy czy naprawdę jedzenie margaryny szkodzi zdrowiu. Fakty kontra mity.
Czy margaryna jest niezdrowa? Fakty i mity
Masło czy margaryna - co jest zdrowsze? Te smarowidła do kanapek od lat toczą walkę o prym na polskich stołach. Margaryna budzi kontrowersje wśród konsumentów i ekspertów ds. żywienia. Na początku XX wieku uważana za nowoczesną alternatywę dla masła, z czasem zyskała złą sławę, głównie z powodu zawartości tłuszczów trans. Jednak współczesne margaryny różnią się od swoich pierwowzorów. Czy rzeczywiście są one niezdrowe? Odpowiedzmy na to pytanie, analizując skład i wpływ margaryny na zdrowie.
Współczesna margaryna składa się z dwóch podstawowych składników: tłuszczu roślinnego i mleka lub wody – i tworzy z nich emulsję. Tłuszcz w margarynie kubkowej to mieszanina oleju roślinnego i stałego, przy czym oleju ciekłego jest około 80%- pisze o margarynie Radio ZET.
Jak powstaje margaryna? Skład margaryny
Margaryna to produkt wytwarzany z olejów roślinnych, które są utwardzane, by nadać im stałą konsystencję. W przeszłości proces ten polegał na częściowym uwodornieniu olejów, co prowadziło do powstawania tłuszczów trans – szkodliwych dla zdrowia związków. Obecnie większość producentów stosuje bardziej zaawansowane metody, takie jak estryfikacja lub pełne uwodornienie, co eliminuje tłuszcze trans. Wg IMACE, przeciętna zawartość tłuszczów trans w margarynach przemysłowych obecnych na rynku europejskim wynosiła w 2004 r. 7,1% wszystkich kwasów tłuszczowych a w roku 2017 już jedynie 1.1%.
Co zawiera współczesna margaryna?
W składzie nowoczesnych margaryn znajdziemy:
- Olej roślinny: bogaty w nienasycone kwasy tłuszczowe, w tym omega-3 i omega-6, które wspierają zdrowie serca. Margarynę dobrej jakości powinny wybierać osoby, które są w grupie ryzyka chorób sercowo-naczyniowych
- Witaminy: zwłaszcza A, D i E, które są często dodawane do margaryn w procesie produkcji.
- Emulgatory i stabilizatory: zapewniające odpowiednią konsystencję produktu.
- Aromaty i barwniki: stosowane w niewielkich ilościach, by nadać margarynie smak i kolor zbliżony do masła.
Margaryna a zdrowie
1. Tłuszcze trans: czy nadal są problemem?
Margaryna powstała w 1869 roku, w Paryżu. Przygotowano ją na zamówienie cesarza Napoleona III, aby opracować „tłuszcz tańszy i trwalszy od masła”. Od tamtych czasów wiele się zmieniło. Dawniej margaryny zawierały znaczne ilości tłuszczów trans, które zwiększają ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, podnosząc poziom "złego" cholesterolu LDL i obniżając "dobry" cholesterol HDL. Dzięki regulacjom prawnym i zmianom technologicznym, margaryny dostępne obecnie w Europie i Ameryce Północnej praktycznie nie zawierają tłuszczów trans. Należy unikać margaryn, które w składzie mają szkodliwy olej palmowy czy olej kokosowy
Dostępne dane naukowe wskazują, że kwasy tłuszczowe trans obecne w maśle, produktach mlecznych i mięsie przeżuwaczy – podobnie jak tłuszcze trans pochodzenia przemysłowego – mają niekorzystny wpływ na stężenie lipidów i lipoprotein we krwi- ostrzega Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej.
2. Tłuszcze nienasycone: korzyść dla serca
Margaryna jest źródłem tłuszczów nienasyconych, które mają korzystny wpływ na zdrowie sercowo-naczyniowe. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6 pomagają obniżać poziom cholesterolu we krwi, zmniejszając ryzyko miażdżycy.
3. Sól i dodatki
Niektóre margaryny mogą zawierać sól, co może być problematyczne dla osób z nadciśnieniem. Warto wybierać produkty o obniżonej zawartości soli oraz bez sztucznych dodatków.
Quiz: Test wiedzy o jedzeniu. Kuchnia i gotowanie bez tajemnic
Margaryna a masło: co wybrać?
Masło zawiera więcej tłuszczów nasyconych, które mogą podnosić poziom cholesterolu LDL. Jest także źródłem cholesterolu pokarmowego. Z drugiej strony masło jest produktem naturalnym, co przemawia do osób preferujących mniej przetworzoną żywność.
Margaryna, szczególnie miękka lub w formie pasty, dostarcza więcej tłuszczów nienasyconych i często jest wzbogacana w witaminy. Jej wybór jest wskazany dla osób dbających o zdrowie serca, pod warunkiem, że unika się produktów zawierających dodatki niskiej jakości.
Jak wybierać zdrową margarynę?
Aby margaryna była zdrowym wyborem:
- Czytaj etykiety: Wybieraj produkty bez tłuszczów trans i o obniżonej zawartości soli.
- Postaw na jakość: Preferuj margaryny miękkie, które są mniej przetworzone.
- Unikaj nadmiaru: Nawet zdrowa margaryna powinna być spożywana z umiarem, gdyż nadal jest produktem wysokokalorycznym.
Podsumowując, margaryna nie jest tak niezdrowa, jak sugerowałyby niektóre opinie sprzed lat. Dzięki nowoczesnym technologiom produkcji i regulacjom prawnym współczesne margaryny są bezpieczne i mogą stanowić zdrowszą alternatywę dla masła, szczególnie dla osób dbających o poziom cholesterolu i zdrowie serca. Kluczowe jest jednak świadome wybieranie produktów o dobrym składzie oraz ich umiarkowane spożycie.
Źródło: Radio ZET, Narodowe Centrum Edukacji żywieniowej, Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie oraz Zakład Medycyny Społecznej i Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku
Oceń artykuł
Tu się dzieje
