18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Groźne karaczany

Nowe owady atakują polskie domy. Roznoszą choroby

16.07.2026  11:42
karaczan przybyszka amerykańska Periplaneta americana
fot. Shutterstock/Ismoyojati Evat

Nie tylko karaluchy i prusaki. W Polsce do domów wchodzi nowy gatunek groźnych owadów. Przybyszka amerykańska przypomina popularne karaczany, lecz te potrafią latać. Ostrzegamy, przybyszki amerykańskie mogą przenosić nawet kilkadziesiąt chorób i zostawiać je w jedzeniu.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jak rozpoznać przybyszkę amerykańską w domu?
  • Czy karaczany gryzą?
  • Czy karaczany przenoszą choroby?
  • Skąd się biorą karaczany w domu?
  • Jak się pozbyć karaczana przybyszki z domu?

Nowe karaczany w Polsce. Przybyszka amerykańska w mieszkaniach

W polskich domach coraz częściej rozpleniają się pluskwy, karaluchy i prusaki. Pojawił się jednak nowy problem. Przybyszka amerykańska (Periplaneta americana), nazywana także karaczanem amerykańskim i karaluchem amerykańskim, zaczyna się pojawiać w polskich mieszkaniach. Nic dziwnego, że budzi przerażenie, bo to największy karaczan spotykany w Polsce i jeden z największych gatunków karaczanów na świecie. Do tego przenosi wiele chorób, które wraz z odchodami, zostawia w twoim jedzeniu. Oto jak rozpoznać ten gatunek karacznów i się go pozbyć.

karaczan przybyszka amerykańska
karaczan przybyszka amerykańska Fot: Shutterstock/Juru Desain

Jak wygląda przybyszka amerykańska?

Przybyszka amerykańska osiąga zwykle od 3 do 4 cm długości, jednak wraz z długimi czułkami i skrzydłami mogą sprawiać wrażenie owadów mających nawet około 5 cm. I co ciekawe, wbrew nazwie, pochodzi nie z Ameryki, lecz z Afryki i Azji południowo-wschodniej. To Europejczycy sprowadzili przybyszkę do Stanów Zjednoczonych, a nie odwrotnie. Wraz z transportem morskim i rozwojem handlu przybyszki amerykańskie stały się plagą o zasięgu globalnym. 

Przybyszkę amerykańską można łatwo rozpoznać po kilku charakterystycznych cechach:

  • długość ciała 28–40 mm,
  • czerwonobrązowe lub kasztanowe ubarwienie,
  • żółtawa obwódka na przedpleczu,
  • bardzo długie czułki,
  • dobrze rozwinięte skrzydła, dzięki którym potrafi latać na krótkich dystansach.
Karaczan przybyszka amerykańska
Karaczan przybyszka amerykańska Fot: Shutterstock/Vinicius R. Souza

Czy przybyszka amerykańska gryzie?

Przybyszki amerykańskie potrafią latać. Nie są jednak jadowite ani w ogóle agresywne. Gryzą tylko, gdy zostaną do tego sprowokowane. Nie wolno ich jednak dotykać, bo mogą mieć na ciele groźne patogeny oraz pasożyty.

Czy przybyszka amerykańska przenosi choroby?

Tak jak inne karaczany, przybyszka amerykańska może przenosić na swoim ciele bakterie, grzyby oraz inne drobnoustroje oraz pasożyty (np. jaja glist). Zostawia je w twoim jedzeniu wraz z wylinkami i odchodami. Jeśli jesteś alergikiem, możesz dostać objawów astmy oraz doświadczyć niepokojących reakcji alergicznych. Mogą także przenosić pasożyta, który odpowiada za chorobę odzwierzęcą, czyli toksoplazmozę. Te pasożyty szczególnie zagrażają kobietom w ciąży.

Karaczany w domu
Karaczany w domu Fot: Shutterstock/RHJPhtotos

Skąd się biorą przybyszki amerykańskie w domu?

Ten karaczan do mieszkań trafia zwykle przez kanalizację, szyby wentylacyjne lub wraz z transportowanymi towarami. W domu wybierają ciepłe i wilgotne miejsca. Idealne kryjówki dla karaczanów to okolice zlewozmywaków, odpływów, kuchenek oraz tylne ścianki szafek.

Najczęściej pojawia się w:

  • piwnicach,
  • kotłowniach,
  • kanałach ciepłowniczych,
  • magazynach,
  • restauracjach,
  • hotelach,
  • szpitalach,
  • zakładach spożywczych.

Czym się żywią karaczny?

Przybyszka amerykańska to typowy wszystkożerca. Zjada resztki jedzenia, produkty zbożowe, owoce, mięso, papier, kleje, a nawet rozkładającą się materię organiczną. Dzięki temu potrafi przetrwać tam, gdzie inne owady szybko giną.

karaczany w mieszkaniu
karaczany w mieszkaniu

Jak pozbyć się przybyszki amerykańskiej?

Jeżeli zauważymy pojedynczego osobnika, nie zawsze oznacza to inwazję. Warto jednak zachować ostrożność. Jeżeli owadów jest więcej, najlepszym rozwiązaniem będzie profesjonalna dezynsekcja. Nie zwlekaj decyzją, bo karaczany szybko się rozmnażają. Samica przybyszki amerykańskiej składa jaja w charakterystycznych kokonach zwanych ootekami. W jednej ootece znajduje się około 20 jaj, dlatego nawet niewielka populacja może szybko się rozmnażać w sprzyjających warunkach.

Najważniejsze jest:

  • usuwanie resztek jedzenia,
  • szczelne przechowywanie żywności,
  • ograniczenie wilgoci,
  • uszczelnienie szczelin i odpływów,
  • stosowanie pułapek lub preparatów owadobójczych.

Źródło: Radio ZET, Wikipedia, Planeta.pl, Instytut Ochrony Przyrody PAN

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje