Obserwuj w Google
Oceń
Niezwykłe odkrycie w Niemczech, którego dokonał Polak, Piotr Gąsiorek. W niemieckich lasach po raz pierwszy odnaleziono niesporczaka z rzadkiego gatunku Platicrista angustata. To stworzenia niemal niezniszczalne, żyjące w najbardziej ekstremalnych miejscach na Ziemi. Można je ugotować, zabrać w kosmos, zrzucić na nie bombę atomową i poddać zabójczemu promieniowaniu, a i tak przeżyją.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Potwierdzono obecność niesporczaków Platicrista angustata w Niemczech.
- Dlaczego niesporczaki nazywane są "pancernym życiem".
- Jakie właściwości chronią DNA niesporczaków przed uszkodzeniem.
- W jaki sposób niesporczaki są badane w kontekście eksploracji kosmosu.
Odkrycie w Niemczech. Badania potwierdziły obecność niesporczaków
Niesporczaki Platicrista angustata odkryto w Niemczech w górach Taunus, w mchu niedaleko rzeki Men. Jak czytamy na łamach „Evolutionary Systematics”, aby potwierdzić odkrycie, przeanalizowano DNA tych mikroskopijnych i ośmionożnych drapieżników. Niespełna milimetrowe niesporczaki tak ciężko odnaleźć, że określa się je nawet zwierzętami-widmo. Nazywane są też „pancernym życiem”. Niesporczaki są znane nauce od XVIII wieku, a kolejne badania wciąż ujawniają nowe szczegóły dotyczące ich biologii.
Quiz: Państwa miasta - quiz z geografii, trudne pytania
Niezniszczalne niesporczaki
Niesporczaki to pierwotne organizmy pierwouste, u których w rozwoju embrionalnym, tak jak u tasiemców, pierścienic, glist i nicieni, nie wytwarza się wtórny otwór gębowy. Dieta niesporczaków zależy od gatunku. Część z nich odżywia się zawartością komórek roślin, glonów i mchów. Inne polują na drobne organizmy, w tym niektóre mikroskopijne zwierzęta.
Ze względu na to jak niesporczaki wyglądają pod mikroskopem, są opisywane jako "małe wodne niedźwiadki". Są tak lekkie, że mogą przemieszczać się z wiatrem, kurzem, ptasimi piórami. Do tego te „żelki” poruszają się powoli i niezdarnie. Niech was jednak nie zwiodą pozory.
Niesporczak jest twardy jak filmowy Terminator. DNA niesporczaków jest chronione przez specjalne białko Dsup (damage suppressor), które minimalizuje uszkodzenia wywołane promieniowaniem czy odwodnieniem. Ten mały twardziel przetrwa wszystko, od promieniowania po gotowanie, a to wszystko dzięki kryptobiozie. Ten termin oznacza odwracalny stan metaboliczny, tzw. życie ukryte.
Jak wytrzymałe są niesporczaki?
Niesporczaki wytrzymają temperaturę od zera absolutnego do 150 stopni Celsjusza. W badaniach przetrwały zderzenie z przeszkodą przy szybkości 2621 km/h. Nie zabija ich nawet ekstremalne ciśnienie, i to kilkaset razy większe niż na dnie Rowu Mariańskiego.
Są w stanie przetrwać wybuch jądrowy i przeżyją w kosmicznej próżni. Gdy są zjadane, np. przez ślimaki, przeżyją przejście przez układ pokarmowy.
Niesporczak żyje krótko, od kilku miesięcy do 2-3 lat. A gdy ma jakimś cudem problemy z przetrwaniem, może w stanie "odrętwienia" (anabioza, niemal śmierć kliniczna) przetrwać 100 lat, nawet bez wody.
Niesporczaki z Polakiem w kosmosie
Gdy Sławosz Uznański-Wiśniewski zadokował do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS), przeprowadzano eksperymenty z udziałem niesporczaków. W związku z planowaną eksploracją i kolonizacją kosmosu, naukowcy badali, czy "drożdże wzbogacone białkiem niesporczaków będą mogły zaspokoić część naszych potrzeb dotyczących żywności, paliwa". Chodzi gen odpowiedzialny za syntezę białka mitochondrialnego nazywanego AOX i wiązanego z odpornością niesporczaków na ekstremalne warunki środowiskowe.
W 2007 roku niesporczaki brały udział w misji FOTON-M3. Wystawiono je na działanie próżni kosmicznej przez 10 dni, a później sprowadzono je na Ziemię. Twardziele przetrwały!
CIEKAWOSTKA: 11 kwietnia 2019 r. izraelska sonda "Beresheet" rozbiła się nad północnymi krańcami morza księżycowego Mare Serenitatis na Księżycu. Miała na pokładzie niesporczaki. Zdaniem naukowców, przetrwały katastrofę i beztrosko żyją sobie na Księżycu.
Dlaczego naukowcy badają niesporczaki?
Poznanie mechanizmów odporności niesporczaków może pomóc naukowcom lepiej zrozumieć, w jaki sposób komórki reagują na odwodnienie, promieniowanie i inne czynniki stresowe. Badacze analizują między innymi białka chroniące struktury komórkowe, mechanizmy naprawy DNA oraz systemy ograniczające uszkodzenia oksydacyjne. Niektóre z tych procesów mogą mieć znaczenie dla przyszłych zastosowań biotechnologicznych i medycznych.
Niesporczaki - najważniejsze fakty
- Niesporczaki to zwierzęta, a nie bakterie ani mikroorganizmy jednokomórkowe.
- Mają osiem krótkich odnóży i zwykle mierzą mniej niż 1 mm.
- Występują w środowiskach morskich, słodkowodnych i lądowych.
- Niektóre gatunki potrafią przetrwać skrajne odwodnienie dzięki kryptobiozie.
- Wybrane osobniki przeżyły eksperymentalną ekspozycję na warunki panujące w przestrzeni kosmicznej.
- Nie są nieśmiertelne ani całkowicie odporne na wszystkie zagrożenia.
- Ich niezwykłe zdolności są przedmiotem badań biologów i astrobiologów.
Źródło: Radio ZET / Nauka w Polsce / Europejska Agencja Kosmiczna / Radio Szczecin/ Uniwersyteckie.pl / Business Insider Polska/Nature Communications /PLOS One/Evolutionary Systematics
Oceń artykuł
Tu się dzieje
