Obserwuj w Google
Oceń
Które tłuszcze są najzdrowsze do jedzenia i dla serca? Kaczy smalec, czyli po prostu tłuszcz z kaczki, przez lata był traktowany jako produkt uboczny przygotowywania drobiu. Dziś coraz częściej trafia jednak na patelnię, szczególnie w kuchni osób, które szukają tłuszczu o wyrazistym smaku. Czy kaczy smalec jest zdrowy? Czy nadaje się do smażenia i czym różni się od masła?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czy kaczy smalec jest zdrowy?
- Jakie są składniki odżywcze kaczego smalcu?
- Dlaczego kaczy smalec jest uznawany za zdrowszy niż inne tłuszcze zwierzęce?
- Jak smakuje kaczy tłuszcz i smalec?
- Jakie są najlepsze sposoby używania kaczego smalcu w kuchni?
Kaczy smalec a kuchnia i zdrowie
Polska kuchnia wraca do tradycji. Polacy szukają zdrowych tłuszczów do gotowania, sięgając np. po olej z awokado lub po wieprzowy smalec, który okazał się jednak zdrowy. Coraz więcej osób sięga również po tłuszcz z kaczki, czyli kaczy smalec, ceniony przez restauratorów oraz szefów kuchni niczym skarb. Należy jednak zaznaczyć, że mimo licznych wartości odżywczych i prozdrowotnych właściwości, to nadal bardzo kaloryczny tłuszcz zwierzęcy. Czy może zastąpić masło w diecie?
Wartości odżywcze kaczego tłuszczu
Kaczy tłuszcz zawiera witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, takie jak A, D, E i K. W tłuszczu kaczym znaczącą część stanowią kwasy tłuszczowe nienasycone, w tym przede wszystkim kwas oleinowy, czyli jednonienasycony kwas tłuszczowy obecny również w oliwie z oliwek. W jednym z analizowanych profili tłuszcz kaczy zawierał około 46 proc. kwasu oleinowego, 16 proc. kwasu linolowego oraz około 33 proc. kwasów nasyconych. Znajdziemy w nim również kwasy omega-3 korzystne dla zdrowia serca. Smalec kaczy zawiera też substancje o działaniu przeciwzapalnym.
To odróżnia tłuszcz kaczy od innych tłuszczów zwierzęcych, w których udział kwasów nasyconych jest większy. Wartości mogą się różnić zależnie m.in. od rasy kaczki, jej żywienia i sposobu pozyskania tłuszczu.
Quiz: Test wiedzy o jedzeniu. Kuchnia i gotowanie bez tajemnic
Nie oznacza to jednak, że można jeść go bez ograniczeń. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, aby tłuszcze w diecie pochodziły przede wszystkim z nienasyconych kwasów tłuszczowych, a udział tłuszczów nasyconych nie przekraczał 10 proc. energii z diety.
Czy kaczy smalec jest zdrowy?
Może być elementem diety, ale trudno nazwać go jednym z najzdrowszych tłuszczów do codziennego stosowania. Jego skład kwasów tłuszczowych jest jednak korzystniejszy niż w przypadku niektórych innych tłuszczów zwierzęcych, takich jak tłuszcz wołowy czy wieprzowy.
Należy pamiętać, że tłuszcz kaczy zawiera znaczącą ilość kwasów nasyconych. American Heart Association zaleca ograniczanie ich spożycia i zastępowanie ich przede wszystkim tłuszczami nienasyconymi. Taki sposób żywienia pomaga obniżać stężenie „złego” cholesterolu LDL i wiąże się z mniejszym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych. Dlatego kaczy smalec lepiej traktować jako tłuszcz używany dla smaku, a nie jako podstawowy tłuszcz w diecie.
Czy można smażyć na kaczym smalcu?
Tak. Kaczy tłuszcz nadaje się do smażenia, szczególnie na małym i średnim ogniu oraz do pieczenia i podsmażania. Jego zaletą jest stosunkowo duża stabilność termiczna, a także charakterystyczny smak. Badania wskazują na jego korzystne właściwości fizykochemiczne związane m.in. z dużą zawartością kwasu oleinowego.
Często podaje się dla tłuszczu kaczego temperaturę dymienia w okolicach 190°C. Zależy ona m.in. od stopnia oczyszczenia tłuszczu i obecności pozostałości białkowych czy innych składników.
To oznacza, że kaczy smalec sprawdzi się np. do:
- smażenia ziemniaków,
- podsmażania warzyw,
- smażenia mięsa,
- pieczenia ziemniaków i warzyw,
- przygotowywania dań, w których tłuszcz ma być również nośnikiem smaku.
Nie jest natomiast najlepszym wyborem, jeśli ktoś potrzebuje tłuszczu do bardzo intensywnego smażenia lub wielokrotnego podgrzewania. Jeśli tłuszcz zaczyna dymić, należy zmniejszyć temperaturę. Punkt dymienia jest momentem, w którym tłuszcz zaczyna się rozkładać, co może pogarszać smak i jakość przygotowywanej potrawy. Jeśli chcecie smażyć w bardzo wysokiej temperaturze, lepszym wyborem będzie olej z awokado.
Jak smakuje kaczy smalec?
Kaczy tłuszcz ma wyraźniejszy smak niż neutralne oleje roślinne, ale jest zazwyczaj delikatniejszy i bardziej subtelny niż można się spodziewać po tłuszczu zwierzęcym. Ma charakterystyczny, lekko mięsny aromat i sprawia, że potrawy stają się bardziej intensywne w smaku.
Szczególnie dobrze pasuje do ziemniaków. Kacze confit, pieczone ziemniaki czy warzywa przygotowane na kaczym tłuszczu zyskują charakterystyczną, lekko „mięsną” głębię smaku.
Kaczy smalec czy masło? A może smalec wieprzowy?
Pod względem żywieniowym kaczy tłuszcz znajduje się gdzieś pomiędzy typowymi tłuszczami zwierzęcymi. W porównaniu z masłem ma znacznie mniej wody i nie zawiera charakterystycznych dla masła składników mlecznych. W porównaniu ze smalcem wieprzowym wyróżnia się natomiast dużym udziałem kwasu oleinowego.
Kaczy tłuszcz może być korzystniejszym wyborem dla serca niż masło, ponieważ zawiera znacznie więcej nienasyconych kwasów tłuszczowych, w tym kwasu oleinowego, a mniej tłuszczów nasyconych. Nie ma jednak badań, które potwierdzałyby, że sama zamiana masła na kaczy tłuszcz zmniejsza ryzyko zawału lub choroby serca. Najlepiej udokumentowane korzyści dotyczą zastępowania tłuszczów nasyconych olejami roślinnymi bogatymi w kwasy nienasycone.
Kaczy tłuszcz w kuchni
Jeśli po pieczeniu kaczki zostanie ci czysty, odpowiednio odcedzony tłuszcz, nie trzeba go wyrzucać. Można wykorzystać go do pieczenia ziemniaków, warzyw albo krótkiego smażenia. Trzeba jednak pamiętać, że łyżka tłuszczu to około 120–130 kcal
Kaczy smalec, najważniejsze informacje
- Nadaje się do smażenia? Tak, szczególnie do smażenia na małym i średnim ogniu oraz do pieczenia.
- Czy jest zdrowy? Ma stosunkowo dużo tłuszczów nienasyconych, ale nadal zawiera znaczącą ilość tłuszczów nasyconych. Nie powinien być traktowany jako podstawowy tłuszcz w zdrowej diecie.
- Jak smakuje? Ma charakterystyczny, lekko mięsny aromat i nadaje potrawom wyraźniejszy, bardziej „pieczony” smak.
- Czy jest lepszy od smalcu wieprzowego? Ma inny profil kwasów tłuszczowych i więcej kwasu oleinowego, ale nie oznacza to automatycznie, że powinien zastąpić wszystkie inne tłuszcze.
- Do czego pasuje najlepiej? Przede wszystkim do ziemniaków, warzyw, mięsa i dań wymagających intensywnego, charakterystycznego aromatu.
Źródło: Radio ZET, Healthline, Amerykańskie Towarzystwo Kardiologiczne
Oceń artykuł
Tu się dzieje
