Oceń
Smalec wieprzowy, tzw. dżem ze świni, od dekad piętnowany był jako szkodliwy tłuszcz zwierzęcy. Tymczasem ranking BBC Future 100 najzdrowszych produktów świata zachwiał powszechnymi przekonaniami. Smalec zajął w ósme miejsce, zdobywając 73 punkty na 100 możliwych. Oto cała prawda o właściwościach smalcu i o tym jak wpływa na zdrowie.
Czy smalec wieprzowy jest zdrowy? Z czego się robi smalec?
Smalec to tłuszcz otrzymywany z tkanki tłuszczowej świń, najczęściej poprzez jej wytopienie. W kuchni polskiej jest tradycyjnym dodatkiem do chleba, ale także bazą do smażenia i pieczenia. Polacy kochają takie przysmaki jak pajda ze smalcem. Nie wiedzą jednak jak naprawdę smalec wpływa na ludzki organizm. Nowe badania zaskakują. Jak podaje RMF, tłuszcz wieprzowy we wspomnianym rankingu uzyskał więcej punktów niż np. groszek, czerwona kapusta, pomidory, makrela, sałata, pomarańcze czy bataty.
Czy smalec jest zdrowy? To zależy od kilku kluczowych czynników: jakości surowca, sposobu przygotowania i ilości spożycia. Okazuje się, że smalec był przez lata niepotrzebnie demonizowany.
TOP 20 najzdrowszych produktów świata:
- Migdały
- Owoc flaszowca peruwiańskiego
- Labraks
- Flądra
- Nasiona chia
- Nasiona dyni
- Burak liściowy
- Tłuszcz wieprzowy
- Botwina
- Lucjan czerwony
- Suszona natka pietruszki
- Suszona natka selera
- Rukiew wodna
- Mandarynki
- Zielony groszek
- Szczupak
- Mintaj
- Zielona cebulka
- Czerwona kapusta
- Okoń pacyficzny
Właściwości odżywcze smalcu wieprzowego
W 100 gramach smalcu znajduje się około:
- 900 kcal (w czystym tłuszczu),
- głównie tłuszcze nasycone (ok. 39–41%),
- jednonienasycone kwasy tłuszczowe (ok. 45%),
- wielonienasycone kwasy tłuszczowe (ok. 10–12%).
Smalec zawiera też:
- niewielkie ilości witamin A, D, E i K,
- naturalne antyoksydanty (w zależności od sposobu przygotowania).
Dobrze przygotowany smalec ma więcej jednonienasyconych tłuszczów niż masło. Mało mówi się również o tym, że zwiera cenny kwas oleinowy znany z oliwy z oliwek.
Czy smalec szkodzi zdrowiu?
Spożywanie smalcu w umiarkowanych ilościach wcale nie musi być szkodliwe.
Badania pokazują, że jednonienasycone tłuszcze mogą:
- wspierać zdrowie serca,
- poprawiać wrażliwość na insulinę,
- działać przeciwzapalnie.
Jednak nadmiar tłuszczów nasyconych może:
- zwiększać ryzyko miażdżycy,
- podnosić poziom cholesterolu LDL ("złego").
Dlatego kluczowe jest zachowanie umiaru.
Na co zwrócić uwagę wybierając smalec?
Żeby smalec był jak najzdrowszy:
- wybieraj produkt od świń karmionych naturalnie (ekologiczne gospodarstwa),
- unikaj smalcu z dodatkiem konserwantów i sztucznych aromatów,
- najlepiej przygotuj go samodzielnie w domu.
Uwaga: kupne smalce smakowe (z cebulką, jabłkiem itp.) często zawierają dużo soli, wzmacniaczy smaku i konserwantów.
Smalec w diecie — kto powinien uważać?
Smalec nie będzie dobrym wyborem dla:
- osób z wysokim poziomem cholesterolu,
- pacjentów z chorobami układu krążenia,
- osób na diecie odchudzającej (ze względu na wysoką kaloryczność).
Jednak osoby aktywne fizycznie lub na diecie wysokotłuszczowej (np. keto) mogą okazjonalnie korzystać ze smalcu jako źródła energii.
Podsumowanie: czy warto jeść smalec?
Smalec może być częścią zdrowej diety, jeśli jest:
- spożywany z umiarem,
- pochodzi z dobrego źródła,
- wkomponowany w zrównoważony jadłospis.
Nie jest to produkt dla każdego i nie powinien być podstawą codziennego menu. Ale od czasu do czasu — zwłaszcza w tradycyjnych potrawach — może być bezpiecznym i smacznym wyborem.
źródło: healthline, Radio ZET, Wikipedia, BBC Future
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku
Oceń artykuł
Tu się dzieje
