18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Zdrowe i smaczne

To warzywo wspiera serce. Polacy kiedyś jedli na potęgę, ale dziś mało kto pamięta

18.06.2025  06:13
Skorzonera - wartości odżywcze
fot. Benreis/Wikimedia Commons

Kiedyś to warzywo wykorzystywano nawet jako lekarstwo i włączano do codziennej diety, a dziś jego nazwa aż wprawia w konsternację. Tymczasem skorzonera to warte uwagi warzywo, które można z sukcesem wykorzystać w polskiej kuchni.

  • Skorzonera, czyli wężymord, to warzywo o czarnej skórce i białym miąższu, smakiem przypominające pietruszkę i szparagi.
  • Jest bogata w błonnik, białko, potas, żelazo, wapń, sód, witaminy z grupy B i C oraz inulinę.
  • Wspomaga odporność, trawienie, reguluje cholesterol i ciśnienie krwi.
  • Można ją jeść na wiele sposobów – jako zupę, zapiekankę, sałatkę czy w panierce.

Skorzonera - co to za warzywo?

Skorzonera (Scorzonera hispanica), znana też jako czarne korzonki lub wężymord czarny korzeń, to roślina warzywna z rodziny astrowatych. Pochodzi ona ze środkowej Europy oraz z Azji i niegdyś wykorzystywano ją jako lekarstwo przeciwko ukąszeniom węży – stąd nazwa. Spożywa się jej długi korzeń, a miąższ jest biały, choć ukryty pod czarną skórką. Ze smaku podobna jest do pietruszki, szparagów czy pasternaku.

Propozycja podania skorzonery. Tak je się ją w Niemczech
Propozycja podania skorzonery. Tak je się ją w Niemczech Fot: Benreis/Wikimedia Commons

Jakie wartości odżywcze ma skorzonera, czyli wężymord? Dlaczego już nie je się go w Polsce na dużą skalę? Jest wiele warzyw i owoców, które poniekąd odeszły w niepamięć z czasem, jak polski rynek otworzył się na świat. Warto wspomnieć choćby nieszpułkę czy kalinę koralową. Tymczasem skorzonera to skarbnica witamin i minerałów.

Quiz: Test wiedzy o zdrowiu. Quiz medyczny

Pexels
1/16 Czym jest "zemsta faraona"?

Skorzonera – wartości odżywcze i korzyści zdrowotne warzywa

Skorzonera to prawdziwy skarb. Ze względu na to, że coraz trudniej ją kupić, warto rozważyć zasadzenie jej w swoim ogródku. Korzeń tej rośliny ma ogrom błonnika pokarmowego oraz białka. Znajdziemy tu również wiele minerałów, takich jak żelazo, potas, wapń czy sód, a także witaminy z grupy B oraz witaminę C. To nie koniec – w skorzonerze jest też inulina, która działa przeciwzapalnie.

Uprawa skorzonery w Niemczech
Uprawa skorzonery w Niemczech Fot: Goldlocki/Wikimedia Commons

Inulina ma też wpływa na regulację cholesterolu oraz wzmacnia odporność. Natomiast działanie potasu i sodu obniża ciśnienie krwi i chroni serce. Korzystne działanie inuliny potwierdzono na łamach magazynu naukowego "Frontiers in Immunology". Podsumowując, oto najważniejsze wartości odżywcze skorzonery:

  • błonnik
  • białko
  • potas
  • żelazo
  • sód
  • wapń
  • witaminy z grupy B
  • witamina C
  • inulina
Korzyści zdrowotne ze spożywania skorzonery
Korzyści zdrowotne ze spożywania skorzonery Fot: H. Zell/Wikimedia Commons

Czy lepiej jeść skorzonerę czy topinambur? A może pasternak? Porównanie

Oto porównanie skorzonery, pasternaku i topinamburu pod względem wartości odżywczych (na 100 g, wartości przybliżone):

Składnik Skorzonera Pasternak Topinambur
Kalorie ok. 80 kcal ok. 75 kcal ok. 73 kcal
Białko 3,3 g 1,2 g 2,0 g
Tłuszcz 0,2 g 0,3 g 0,1 g
Węglowodany 18 g 18 g 17 g
Błonnik 3,0 g 4,9 g 1,6 g
Inulina dużo mało bardzo dużo
Potas ok. 450 mg ok. 375 mg ok. 429 mg
Żelazo ok. 1,1 mg ok. 0,6 mg ok. 3,4 mg
Wapń ok. 72 mg ok. 36 mg ok. 14 mg
Witaminy B obecne (B1, B2, B6) obecne (B1, B3, B6) obecne (B1, B3)
Witamina C ok. 6 mg ok. 17 mg ok. 4 mg
  • Skorzonera wyróżnia się wysoką zawartością inuliny i białka.
  • Pasternak zawiera najwięcej błonnika i witaminy C.
  • Topinambur jest najbogatszy w inulinę i żelazo.

Wszystkie trzy są wartościowe, ale różnią się zastosowaniem i działaniem prozdrowotnym.

Jak zjeść skorzonerę? Jak smakuje?

Jak pisaliśmy wyżej, skorzonera w smaku podobna jest do pietruszki, szparagów czy pasternaku. Ma delikatny, lekko orzechowy smak, przypominający szparagi, topinambur lub młode karczochy. Po ugotowaniu staje się miękka i kremowa, a jej subtelnie słodkawy aromat dobrze komponuje się z masłem, ziołami i śmietaną. W kuchni można ją wykorzystać na wiele sposobów:

  • Krem z skorzonery – gładka zupa z dodatkiem ziemniaka, śmietanki i gałki muszkatołowej.
  • Skorzonera w panierce – ugotowane kawałki obtaczane w jajku i bułce, smażone na złoto jak szparagi.
  • Zapiekanka warzywna – plastry skorzonery pieczone z ziemniakami, porem i sosem beszamelowym.
  • Sałatka na ciepło – podsmażona skorzonera z czosnkiem, orzechami i serem feta.
  • Skorzonera duszona w winie – delikatny dodatek do mięsa, z dodatkiem białego wina i świeżego tymianku.

Po obraniu warto zanurzyć korzenie w wodzie z cytryną, aby nie ściemniały. Smacznego!

Korzenie skorzonery
Korzenie skorzonery Fot: Fusslkopp/Wikimedia Commons

Jak widać, wężymord, zwany skorzonerą, to warte uwagi warzywo, które można ponownie włączyć do polskiej diety. Jest nie tylko zdrowy, ale i smaczny. Wszechstronne wykorzystanie w kuchni sprawia, że nie będzie to problem dla początkujących amatorów gotowania.

Źródło: Planeta.pl/Pyszności/Wikipedia/WebMD/Gesundheit/Frontiers in Immunology

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku.

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje

Strona główna
dzieje się