Oceń
Jakie ryby najlepiej jeść nad Bałtykiem? Królują dorsz, łosoś, flądra i ryby maślane. O tych ostatnich niestety Polakom brakuje wiedzy. Co to są za ryby i czy są zdrowe? A może to właśnie "butterfish" powodują zatrucia pokarmowe? Dlaczego w niektórych krajach tych ryb się zakazuje?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czym charakteryzuje się mięso ryby maślanej.
- Dlaczego ryby maślane mogą powodować problemy żołądkowe.
- Kto powinien unikać spożywania ryb maślanych.
- Czy ryba maślana jest zdrowa i jakie ma wartości odżywcze.
Czy ryby maślane są zdrowe? Uwaga nad Bałtykiem, ryzyko zatrucia
Ryby maślane, tzw. butterfish, od lat budzą skrajne emocje. Jedni uwielbiają ich delikatny smak i miękkie mięso, inni ostrzegają przed nieprzyjemnymi skutkami ubocznymi po spożyciu. Zastanawialiście się jednak kiedyś czy ryby maślane są zdrowe? Coraz częściej mówi się o tym, że powodują zatrucia i problemy żołądkowe. Co więcej, choć ryby maślane są cenione przez smakoszy, w niektórych krajach ich sprzedaż jest ograniczana ze względu na specyficzne właściwości tłuszczów obecnych w mięsie. Co warto wiedzieć przed zamówieniem ryby maślanej w smażalni nad Bałtykiem?
Nie bez powodu kraje takie jak Włochy i Japonia, zakazały sprzedaży eskolara i kostropaka. Chociaż w wielu krajach są na „czarnej liście”, to są importowane do Polski i cieszą się coraz większą popularnością. Najczęściej jemy je w formie wędzonej oraz w sushi.
Czym właściwie jest ryba maślana?
Pod nazwą „ryba maślana” sprzedawane są najczęściej różne gatunki ryb morskich, przede wszystkim eskolar (Lepidocybium flavobrunneum) oraz kostropak (Ruvettus pretiosus). To ryby niemal bez ości, o zawartości tłuszczu przekraczającej nawet 20%. Ich mięso zawiera duże ilości woskowych estrów tłuszczowych, których organizm człowieka nie trawi w pełni. To właśnie te związki odpowiadają za charakterystyczną, maślaną konsystencję mięsa. Jednocześnie mogą powodować problemy żołądkowo-jelitowe u części osób.
Czy ryba maślana jest zdrowa?
Mimo kontrowersji ryba maślana zawiera wiele cennych składników odżywczych. Jest źródłem pełnowartościowego białka, selenu, fosforu oraz witamin z grupy B. Zawiera również kwasy tłuszczowe omega-3, które wspierają pracę serca, mózgu i układu krążenia.
Do najważniejszych zalet ryby maślanej należą:
- wysoka zawartość białka,
- obecność kwasów omega-3,
- niska zawartość węglowodanów,
- duża sytość po spożyciu,
- bogactwo składników mineralnych.
Pod względem wartości odżywczych ryba maślana może być wartościowym elementem diety. Problem pojawia się jednak wtedy, gdy spożywana jest w dużych ilościach. Niestety, ryby maślane mają skłonność do przyswajania rtęci. Są to również ryby kaloryczne. Eskolar zawiera około 260 kalorii w 100 gramach, a więc dwukrotnie więcej niż w przypadku tuńczyka. Ryb maślanych powinny unikać kobiety w ciąży, osoby starsze oraz osoby z wrażliwym układem trawiennym. Co gorsza, częste jedzenie ryb maślanych prowadzi do przeciążenia wątroby.
Czy ryba maślana może zaszkodzić?
Tak. U części osób spożycie większej ilości ryby maślanej może wywołać nieprzyjemne objawy ze strony układu pokarmowego.
Najczęściej wymieniane skutki uboczne po zjedzeniu ryby maślanej to:
- biegunka,
- bóle brzucha,
- nudności,
- skurcze jelit,
- tłuste stolce.
Objawy pojawiają się zwykle kilka godzin po spożyciu. Nie są związane z zatruciem bakteryjnym ani obecnością toksyn. To efekt wspomnianych estrów woskowych, które przechodzą przez przewód pokarmowy praktycznie niestrawione. Z tego powodu eksperci zalecają umiarkowane spożywanie ryby maślanej, szczególnie osobom z wrażliwym układem trawiennym. Wiele źródeł sugeruje, że porcja wynosząca około 100–150 gramów jest zwykle dobrze tolerowana przez większość zdrowych osób. Spożywanie znacznie większych ilości zwiększa ryzyko wystąpienia problemów trawiennych.
Zjedzenie ryb maślanych mogą prowadzić do problemów trawiennych takich jak:
- Steatorea (biegunka oleista): Niestrawione estry woskowe są wydalane z organizmu w postaci tłustych plam w kale. Objaw ten, choć niegroźny, może być uciążliwy i powodować dyskomfort.
- Bóle brzucha i wzdęcia: U niektórych osób po spożyciu dużych ilości ryb maślanych
Czy można zatruć się rybą maślaną?
W klasycznym znaczeniu zatrucie rybą maślaną występuje rzadko. Jeśli produkt jest świeży i prawidłowo przechowywany, nie stanowi większego zagrożenia mikrobiologicznego niż inne ryby morskie. Problem polega na tym, że wiele osób myli reakcję organizmu na niestrawne tłuszcze z zatruciem pokarmowym. Objawy mogą być podobne, jednak mechanizm jest zupełnie inny. W praktyce większość przypadków zgłaszanych jako „zatrucie rybą maślaną” wynika z naturalnych właściwości tej ryby, a nie zepsucia produktu.
Kto powinien uważać na rybę maślaną?
Szczególną ostrożność powinny zachować:
- osoby z chorobami przewodu pokarmowego,
- osoby cierpiące na zespół jelita drażliwego,
- dzieci,
- seniorzy,
- kobiety w ciąży.
Quiz: Test wiedzy o jedzeniu. Kuchnia i gotowanie bez tajemnic
Ryba maślana - najważniejsze informacje w skrócie
- Czy ryba maślana jest zdrowa? Tak, zawiera białko, minerały i kwasy omega-3.
- Czy ryba maślana może zaszkodzić? Tak, zwłaszcza po spożyciu większych ilości.
- Czy można się nią zatruć? Prawdziwe zatrucie zdarza się rzadko, ale mogą wystąpić silne dolegliwości jelitowe.
- Czy warto ją jeść? Tak, ale z umiarem i świadomością możliwych skutków ubocznych.
Oceń artykuł
