18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Dlaczego Ursus spelaeus wyginął?

Potężny niedźwiedź jaskiniowy. "Ważył tonę"

19.06.2024  14:49
Niedźwiedź jaskiniowy
fot. Wikimedia Commons/Sergiodlarosa, Shutterstock/Michele Vacchiano

Niezwykłe wymarłe gatunki zwierząt. Przerażają was niedźwiedzie w Tatrach, niedźwiedzie polarne lub niedźwiedzie grizzly? W takim razie potężny niedźwiedź jaskiniowy sprawi, że będziecie mieli problemy ze snem. Okazuje się również, że ten gatunek wyginął nie tylko z powodu ekspansji ludzi.

Jak wielkie mogą być niedźwiedzie? Zapomnijcie o niedźwiedziach grizzly i niedźwiedziach polarnych. Zapomnijcie o niedźwiedziach w Tatrach. One wszystkie są niczym Miś Uszatek przy pewnym wymarłym gatunku z Europy. Niedźwiedź jaskiniowy Ursus spelaeus mógł ważyć nawet tonę, chociaż gatunek Ursus ingressus mógł być jeszcze cięższy. Dla porównania, niedźwiedź polarny może osiągnąć wagę 800 kg, ale takie osobniki są rzadkością z powodu zmian klimatu. Dlaczego ten gatunek niedźwiedzi wyginął?

Niedźwiedź jaskiniowy ważył tonę. Dlaczego wyginął?

Niedźwiedź jaskiniowy (Ursus spelaeus) to potężny ssak z rodziny niedźwiedziowatych (Ursidae). Charakteryzowało go m.in. wysokie i stromo nachylone czoło. Sądząc po przebadanych zębach niedźwiedzi jaskiniowych, były to zwierzęta wszystkożerne, chociaż preferowały głównie pokarm roślinny.

Jeśli kiedyś opanujecie podróże w czasie i będziecie chcieli spotkać niedźwiedzie jaskiniowe, wasze wehikuły czasu powinny przenieść się do Europy w okresie paleolitu środkowego. Badania archeologiczne wykazały, że gdy 300 tysięcy lat temu w Europie pojawili się pierwsi Homo sapiens, dochodziło już do pierwszych interakcji z Ursus spelaeus. Podpowiadamy, że największe siedliska niedźwiedzi jaskiniowych znajdowały się na terytorium dzisiejszych Niemiec, Szwajcarii, Słowacji oraz Polski. Jak podaje Zielina Interia, szczątki niedźwiedzi jaskiniowych znajdywano np. w Jaskini Niedźwiedziej w masywie Śnieżnika, w Jaskini Radochowskiej w Sudetach oraz w Jaskini Magurskiej w Tatrach. Niestety, sporo szczątków wybrali turyści, uniemożliwiając badania.

szkielet niedźwiedzia jaskiniowego
szkielet niedźwiedzia jaskiniowego Fot: Shutterstock/Michele Vacchiano

Potężne prehistoryczne niedźwiedzie wyginęły pod koniec ostatniej epoki lodowcowej. Mogły ostatecznie zniknąć ok. 28 tysięcy lat temu, chociaż świat nauki nie jest w tej kwestii zgodny. Co przesądziło o zagładzie tego gatunku niedźwiedzi? Niestety, rozwiązanie tej historycznej zagadki jest proste...

Dlaczego wyginęły niedźwiedzie jaskiniowe? Historyczna zagadka rozwiązana

Jak sama nazwa tych zwierząt wskazuje, większość czasu te niedźwiedzie spędzały w jaskiniach. Speleolodzy wciąż znajdują ślady potężnych pazurów w różnych rejonach Starego Kontynentu. I dlatego nastąpiło zderzenie z Homo sapiens, ponieważ nasi przodkowie szukali schronienia właśnie w jaskiniach. Z podobnych powodów, także na terenie dzisiejszej Polski, nasi przodkowie musieli walczyć z potężnymi hienami jaskiniowymi. Badania potwierdziły, że populacja niedźwiedzi jaskiniowych drastycznie się zmniejszyła 40 tys. lat temu, kiedy w Europie rozprzestrzeniali się ludzie.

Homo sapiens potrafili zabijać gigantyczne mastodonty, by przerabiać ich kości na broń. Znali ich anatomię i wiedzieli jak zadać olbrzymowi śmiertelny cios. Doskonalili również techniki łowieckie, by zabijać niedźwiedzie jaskiniowe. Służyły nie tylko jak źródło mięsa i tłuszczu. Robili m.in. ubrania ze skóry niedźwiedzia. Wielu naukowców uważa, że to właśnie ludzie finalnie wybili do zera populacji niedźwiedzi. Niektórzy twierdzą jednak, że naszych przodków było zbyt mało, by dokonać zagłady całego gatunku, a niedźwiedzie jaskiniowe zostały pokonane przez zmiany klimatu pod koniec epoki lodowcowej.

czaszka niedźwiedzia jaskiniowego
czaszka niedźwiedzia jaskiniowego Fot: DEA / G. CIGOLINI / UIG / Rex Fe/EAST NEWS

"Nasze badania dowodzą, że niedźwiedź jaskiniowy był jednym z pierwszych, który wyginął w Europie podczas ostatniego zlodowacenia" - wyjaśnił Martin Pacher z Uniwersytetu Wiedeńskiego. Dłużej przetrwały m.in. nosorożce włochate i mamuty.

Debata naukowa o niedźwiedziach jaskiniowych trwa już od wielu lat. Badacze zastanawiali się, jaką rolę odgrywały te zwierzęta w życiu H. sapiens. Z jednej strony istnieje hipoteza, która zakłada, że te duże ssaki były przedmiotem kultu prehistorycznych ludzi- informuje National Geographic.

Źródło: Planeta.pl, Radio ZET, National Geographic, Warszawskie Zoo, The Guardian, Nauka w Polsce, Scientific Reports, CORDIS

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku

Quiz: Historia Polski - quiz, który pokona historyka

Wikimedia Commons
1/15 Jak zmarł król Michał Korybut Wiśniowiecki?
TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje

Strona główna
dzieje się