18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Archeologiczna sensacja w Tatrach

Odkrycie w Tatrach. Archeolodzy: przełomowe wyniki badań

25.09.2025  12:17
Tatry, odkrycie archeologiczne w jaskini
fot. Wikipedia/Rafik k , MAREK LASYK/REPORTER/East News

Niesamowite odkrycie archeologiczne w Tatrach. W słynnej tatrzańskiej jaskini odnaleziono kolejne ślady paleolitycznych łowców. Historia Tatr wciąż zaskakuje, a naukowcy ogłosili "pionierskie wyniki badań" i zaprezentowali je na łamach prestiżowego czasopisma Journal of Anthropological and Archaeological Sciences.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie artefakty odkryto w Jaskini nad Huczawą w Tatrach Bielskich.
  • Dlaczego łowcy z paleolitu przybyli do Tatr.
  • Które kultury zasiedlały Tatry w epoce paleolitu.
  • Jakie trudności występują w badaniach archeologicznych w polskiej części Tatr.

Redakcja poleca:

Odkrycie w Tatrach. Archeolodzy odnaleźli ślady ludzi sprzed wieków

Tatry to nie tylko popularne szlaki turystyczne, szczyty do zdobycia i pyszne jedzenie w schroniskach. Tatry to przede wszystkim fascynująca historia i miejsce, gdzie archeolodzy dokonują kolejnych niesamowitych tym odkryć. Tym razem badacze historii w Jaskini nad Huczawą w Tatrach Bielskich (Hučivá diera), w stokach Kobylego Wierchu, kilkadziesiąt metrów powyżej dna Doliny Huczawy Bielskiej, odkryli kolejne ślady paleolitycznych łowców sprzed kilkunastu tysięcy lat. Skąd się wzięli w wysokogórskich strefach Tatr? 

Jaskinia nad Huczawą wygląda niepozornie. Składa się z pojedynczego, łagodnie opadającego korytarza o długości 13 metrów. Mała jaskinia skrywa jednak wielką historię.

Jaskinia nad Huczawą, Tatry
Jaskinia nad Huczawą, Tatry Fot: Wikipedia/Rafik k

Odkrycia archeologiczne w Tatrach

Warto przypomnieć, że już w 2022 roku archeolodzy w Jaskini nad Huczawą na Słowacji natrafili na obozowisko sprzed ok. 15 tys. lat. Odkopali takie artefakty jak kościane igły, kamienne ostrza do miotania oraz ozdoby z muszli. Jaskinia nad Huczawą jest pierwszą tatrzańską jaskinią, w której odkryto tak stare artefakty. Oznacza to, że w Tatrach kilkanaście tysięcy lat temu pojawili się przybysze z zachodu Europy. Według prof. Pawła Valde-Nowaka kierującego badaniami, byli to przedstawiciele kultury magdaleńskiej z późnego paleolitu, którą cechowała wyrafinowaną produkcją narzędzi z krzemienia, rogu i kości. I byli to łowcy o czym świadczą szczątki upolowanych zwierząt (m.in. koziorożca alpejskiego) w resztkach ogniska. I co ciekawe, mógł być to ogień technologiczny służący do pracy wędzarni lub garbarni. Mają to wyjaśnić dalsze badania. Naukowcy podkreślają jednak, że na niewielu z istniejących w Polsce stanowisk paleolitycznych zachowały się ślady ogniowe.

Quiz: Historia Polski - quiz, który pokona historyka

Wikimedia Commons
1/15 Jak zmarł król Michał Korybut Wiśniowiecki?
Już od schyłku XIX i początku XX w. naukowcy próbowali badać w Tatrach ślady obecności człowieka z czasów paleolitu, obejmującego okres od 2,5 mln do 8 tys. lat p.n.e. Próby te kończyły się jednak niepowodzeniem. Jedynie pojedyncze znaleziska przypadkowo odkrywane w części słowackiej i polskiej wskazywały na to, że góry te zasiedlano już w epoce kamienia- przypomina Onet.

Jaskinia nad Huczawą w Tatrach. Kolejne badania i odkrycia

Teraz archeolodzy znów zbadali Jaskinię nad Huczawą. Odnaleziono kolejne artefakty, m.in.  lampkę ze śladami palenia oraz szczątki zwierzęce. Gdy pogłębiono wykop w jaskini, udało się potwierdzić wiek tamtejszego osadnictwa na 13 tysiąclecie p.n.e. Zdaniem archeologów, „wyniki z Huczawy są bardzo zajmujące i pionierskie”.

To pierwszy raz, gdy w masywie Tatr znaleziono ślady ludzi z epoki paleolitu. Udało się uchwycić „efektowny moment migracji ludności zachodnioeuropejskiej”, która przybyłaz terenów dzisiejszej Hiszpanii, Niemiec, Szwajcarii i Francji. Dotarli stamtąd aż do wysokogórskich strefy Tatr. Zdaniem naukowców te tereny skusiły łowców zwierzyną, schroniskami skalnymi oraz zasobnością w kamienne surowce niezbędne do tworzenia broni. Być może to miejsce wydawało im się atrakcyjne, by zaspokajać potrzeby duchowe i rytualne.

Badaniami kierował prof. Paweł Valde-Nowak z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, który wraz z zespołem wciąż realizuje tam projekt NCN — "Człowiek epoki kamienia w jaskiniach Tatr". Badania wyjaśnić na jaką skalę ludność zasiedlała Tatry, na ile dynamika zasiedlania zmieniała się wraz ze zmianami środowiska naturalnego w plejstocenie i w pierwszych tysiącleciach holocenu.

Czy podobnego odkrycia uda się dokonać też w polskiej części Tatr? Były podejmowane próby badań, ale są utrudnione z powodu ingerencji w jaskinie. Wykorzystywano bowiem ziemię z namulisk do budowy szlaków turystycznych, tarasów i ścieżek.

Źródło: PAP / Radio ZET / Wikipedia /Journal of Anthropological and Archaeological Sciences / Institute of Archaeology, Jagiellonian University (Cracow)

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje

Strona główna
dzieje się