18+

Ta strona zawiera treści przeznaczone tylko dla dorosłych jeżeli nie masz ukończonych 18 lat, nie powinieneś jej oglądać.

Copyright 2009-2019, Eurozet Sp. z o. o.

Bałtyk kontra Crassostrea gigas

Bałtyk zagrożony. Inwazyjny gatunek, miliony jaj

06.03.2025  10:08
Morze Bałtyckie, inwazyjne ostrygi w Bałtyku
fot. Marek BAZAK/East News, Shutterstock/Dan Olsen

Bałtyk zagrożony. Morze Bałtyckie kolonizuje inwazyjny gatunek. Chociaż ostrygi z Japonii (ostryżyca japońska, Crassostrea gigas) to cenione owoce morze, dla Bałtyku stanowią poważne niebezpieczeństwo. Skąd w Morzu Bałtyckim wziął się ten ekspansywny i inwazyjny gatunek?

  • Nowe zagrożenie dla Bałtyku – po chemikaliach, amunicji i zmianach klimatu, teraz problemem staje się inwazja obcego gatunku małży.
  • Pochodzenie – ostryga pacyficzna (Crassostrea gigas) pochodzi z Japonii, Korei i Chin.
  • Droga do Europy – sprowadzona w XX wieku do hodowli we Francji, Holandii i Niemczech.
  • Przyczyny ekspansji:
    • Hodowle – celowe wprowadzenie do ekosystemów europejskich.
    • Prądy morskie – transport larw na nowe obszary.
    • Zmiany klimatu – rosnąca temperatura sprzyja przetrwaniu i rozmnażaniu.
  • Rozprzestrzenianie – od 2006 roku opanowała cieśninę Skagerrak, obecnie dotarła do cieśniny Sund i rozprzestrzenia się w Bałtyku.
  • Zdolności adaptacyjne – potrafi przystosować się do niskiego zasolenia, co sprzyja dalszej ekspansji.
  • Zagrożenie dla Bałtyku:
    • Wysoka rozrodczość – samica składa do 40 mln jaj jednorazowo.
    • Dominacja nad lokalnymi gatunkami – może stanowić 2/3 biomasy małży w niektórych rejonach.
    • Zaburzenie ekosystemu – niski poziom różnorodności Bałtyku czyni go szczególnie podatnym na inwazję tego gatunku.

Morze Bałtyckie zagrożone. Inwazyjne ostrygi atakują

Morze Bałtyckie ma kolejny problem. Już nie tylko wyciekająca chemia i amunicja, trujący tal i zagrożenie „zagotowania” gdy ruszy pierwsza polska elektrownia jądrowa. Jak podaje Radio ZET, zmiany klimatyczne rozochociły w Bałtyku gatunek małży z Oceanu Spokojnego. Ostryżyca japońska pochodzi z wybrzeży Azji Wschodniej, głównie z Japonii, Korei i Chin. Jest cenionym owocem morza, ale w Bałtyku może siać istne spustoszenie.

japońskie ostrygi Crassostrea gigas
japońskie ostrygi Crassostrea gigas Fot: KINA / Philippe Clement/EAST NEWS

Temperatura Morza Bałtyckiego rośnie, co przyciąga nowe gatunki i zaburza równowagę bałtyckiego ekosystemu. Naukowcy z Uniwersytetu w Göteborgu w Szwecji na łamach czasopisma naukowego "Molecul Ecology" biją na alarm przed potencjałem reprodukcyjnym ostryżycy japońskiej. Ostrygi Crassostrea gigas są gatunkiem inwazyjnym. Skąd się wzięły w Bałtyku?

Inwazyjne ostrygi przejmują Bałtyk. Crassostrea gigas zagrożeniem

Ostryga pacyficzna została wprowadzona do Europy celowo w XX wieku, głównie do celów hodowlanych, ponieważ tradycyjna europejska ostryga jadalna (Ostrea edulis) zaczęła wymierać z powodu chorób i zmian środowiskowych. Do Morza Północnego i Bałtyku dotarła przez:

  1. Hodowle – w latach 60. i 70. XX wieku zaczęto ją uprawiać na wybrzeżach Francji, Holandii i Niemiec.
  2. Transport larw i młodych ostryg – ich larwy mogą być przenoszone przez prądy morskie, co ułatwia ich rozprzestrzenianie.
  3. Zmiany klimatu – wzrost temperatury wód przybrzeżnych sprzyjał ich przetrwaniu i rozprzestrzenianiu.

Szwedzi w latach 70. XX wieku chcieli znaleźć zamiennik dla swoich małży, których było coraz mniej. Wtedy jeszcze nie obawiano się, że te ostrygi zaczną kolonizować Morze Bałtyckie, m.in. z powodu niskiego zasolenia. Wykazały jednak duże możliwości adaptacyjne i dostosowały się do mniejszego zasolenia.

inwazyjne ostrygi Crassostrea giga
inwazyjne ostrygi Crassostrea giga Fot: Shutterstock/Dan Olsen

Ekspansja azjatyckich ostryg zaczęła się w 2006 roku, gdy opanowały m.in. cieśninę Skagerrak. Jak podaje Zielona Interia, stamtąd przenosiły się dalej na południe wzdłuż szwedzkiego wybrzeża, a obecnie rozpanoszyły się na wysokości cieśniny Sund, czyli bramy do wód Bałtyku. Mogą stanowić już dwie trzecie biomasy wszystkich gatunków ostryg i małż w Bohuslännie na zachodnim wybrzeżu Szwecji. Naukowcy ostrzegają, że larwy tych mięczaków już teraz są przenoszone przez morskie prądy w głąb Bałtyku.

Quiz: Geografia Polski - test wiedzy z mapy Polski - ciekawe miejsce

Wikimedia Commons/Mirosława Mielczarek
1/38 Gdzie jest Dąb Bartek?
Wnioskujemy, że ostryga pacyficzna rozwinęła fenotypy reprodukcyjne tolerancyjne na niskie zasolenie na obecnym froncie inwazji poprzez aklimatyzację i dobór naturalny. Biorąc pod uwagę silną dziedziczność tolerancji na niskie zasolenie podczas zapłodnienia, gatunek ten prawdopodobnie ma potencjał do dalszej adaptacji do warunków niskiego zasolenia i może dokonać inwazji na Morze Bałtyckie- ostrzegają autorzy badania.

Ostryżyca japońska jest ostrygą, która rozmnaża się wyjątkowo szybko. Samica składa jednokrotnie nawet 40 milionów jaj, a do tego bardzo ekspansywnie migrują. Dla Bałtyku to katastrofa. Nasze morze ma prosty łańcuch pokarmowy i niską różnorodność biologiczną, więc inwazja japońskich ostryg będzie miała dramatyczne konsekwencje.

Źródło: Molecul Ecology / Radio ZET / Zielona Interia

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku

TERAZ W RADIU ZET
Włącz radio
TERAZ GRAMY

logo Tu się dzieje

Strona główna
dzieje się