Oceń
Kleszcze Hyalomma (Hyalomma marginatum), znane również jako kleszcze wędrowne, są już w Polsce. Tzw. "afrykańskie kleszcze" to wyjątkowo groźne pajęczaki przenoszące egzotyczne choroby. Czym różnią się od znanych nam kleszczy pospolitych? Czy naprawdę potrafią aktywnie polować i śledzić ofiary?
- Do Polski dotarły kleszcze Hyalomma, pochodzące z Afryki i Azji.
- Są większe niż nasze kleszcze – dorastają do 2 cm i mają pręgowane odnóża.
- Nie czekają na ofiarę, tylko aktywnie ją śledzą – nawet przez kilka metrów.
- Mogą przenosić groźne choroby, m.in. gorączkę krwotoczną Krymsko-Kongijską.
- Nie przenoszą boreliozy – tej choroby trzeba się obawiać w przypadku innych kleszczy.
- Do Polski trafiają z ptakami wędrownymi, do których przyczepiają się jako larwy.
- Zmiany klimatu sprzyjają ich przeżyciu i rozprzestrzenianiu się w Europie.
Kleszcze Hyalomma z Afryki w Polsce. Przenoszą choroby
Kleszcze afrykańskie Hyalomma (Hyalomma marginatum, kleszcze wędrowne) to gatunek pasożytów krwiopijnych, który naturalnie występuje w krajach o ciepłym klimacie – głównie w Afryce Północnej, Azji Zachodniej oraz na Bliskim Wschodzie. Jednak w ostatnich latach te "kleszcze giganty" coraz częściej są spotykane również w Europie Środkowej i Wschodniej, również w Polsce. Oto najważniejsze informacje o "afrykańskich kleszczach".
Kleszcze Hyalomma Osiągają nawet 2 centymetry długości, a po żerowaniu nawet 5 centymetrów. Mają barwę rudobrązową lub czarną. Można dostrzec na nich charakterystyczne paski. Są znacznie bardziej niebezpieczne niż kleszcze pospolite (Ixodes ricinus). Gatunek Hyalomma marginatum, należący do tej grupy, jest szczególnie niebezpieczny, ponieważ jest potencjalnym wektorem groźnych chorób zakaźnych, takich jak gorączka krwotoczna Krymsko-Kongijska (CCHF).
Jak wygląda kleszcz Hyalomma?
Kleszcze z rodzaju Hyalomma znacznie różnią się wyglądem od dobrze znanych kleszczy pospolitych (Ixodes ricinus):
- Są większe – dorosłe osobniki osiągają długość do 2 cm.
- Mają charakterystyczne pręgowate odnóża – przypominające umaszczenie zebry.
- Są szybkie i aktywne – w przeciwieństwie do naszych rodzimych kleszczy, nie czekają pasywnie na żywiciela, lecz potrafią go aktywnie gonić na dystansie nawet kilku metrów. I tak jak groźne ptasie kleszcze (obrzeżki), wchodzą do domów i mieszkań przez okna w poszukiwaniu żywicieli.
CIEKAWOSTKA: Kleszcze chowają się w domu w tym miejscu
Skąd się biorą w Europie i Polsce?
Rozprzestrzenianie się kleszczy Hyalomma w Europie jest związane głównie z migracją ptaków, m.in. na Słowacji, w Czechach i Szwecji. Niedojrzałe afrykańskie kleszcze potrafią przyczepić się do ptaków na nawet 26 dni W stadiach młodocianych te kleszcze rozwijają się na małych ssakach takich jak np. jeże i zającowate. Osobniki dorosłe gustują w zwierzętach kopytnych. Co więcej, chociaż korzystają z ocieplenie klimatu w Europie, to wytrzymują zimowanie w temperaturach do –20 °C.
Quiz: Dokończ polskie przysłowia i powiedzenia. Quiz dla polskich orłów
Jakie choroby przenoszą kleszcze Hyalomma?
Hyalomma są znane jako wektory wielu groźnych chorób wirusowych i bakteryjnych, w tym:
- Gorączka krwotoczna Krymsko-Kongijska (CCHF) – bardzo niebezpieczna, często śmiertelna choroba wirusowa. Kleszcze Hyalomma są głównym przenosicielem wirusa CCHF.
- Gorączka Q (Coxiella burnetii)
- Riketsjozy – choroby wywoływane przez bakterie z rodzaju Rickettsia
- Możliwe też przenoszenie babeszjozy i anaplazmozy, choć rzadziej niż w przypadku kleszczy pospolitych.
- Po ukąszeniu mogą wywołać reakcje alergiczne, stany zapalne i wtórne zakażenia skóry.
Jak się chronić przed kleszczami Hyalomma?
Ochrona przed Hyalomma jest podobna jak w przypadku innych kleszczy, choć należy uwzględnić ich większą ruchliwość:
- Unikaj chodzenia w wysokiej trawie i zaroślach, szczególnie latem.
- Noś jasne, zakrywające ciało ubrania – najlepiej z długimi rękawami i nogawkami.
- Stosuj repelenty zawierające DEET, ikarydynę lub IR3535.
- Po powrocie do domu dokładnie obejrzyj ciało – kleszcze Hyalomma mogą przyczepiać się do skóry na wysokości nóg, pachwin i pleców.
- Uważnie obserwuj zwierzęta domowe.
Co zrobić w przypadku ugryzienia przez kleszcza afrykańskiego? Trzeba podjąć działania jak najszybciej, by uniknąć zakażenia. Natychmiast trzeba usunąć kleszcze odpowiednim narzędziem, np. pęsetą. Jeśli pojawiają się niepokojące objawy po ugryzieniu kleszcze, natychmiast trzeba skonsultować się z lekarzem.
Czy kleszcze Hyalomma są zagrożeniem w Polsce?
W ostatnich latach odnotowano pojedyncze przypadki Hyalomma marginatum w Polsce, szczególnie w zachodniej i południowej części kraju, m.in. na koniach w okolicy Częstochowy. Na razie nie potwierdzono ich trwałego zadomowienia się, ale ze względu na zmiany klimatyczne Polska może stać się sprzyjającym miejscem dla ich rozwoju.
źródło: Radio ZET, Lasy Państwowe
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca. Bądź na bieżąco! Polub naszą stronę na Facebooku
Oceń artykuł
Tu się dzieje
