Oceń
Majonez w diecie Polaków staje się poważnym problemem. Jemy go zatrważające ilości, pasuje nam do wszystkiego, ale czy wiecie ile kalorii ma majonez? Jak się robi majonez? Czy majonez tuczy i czy wersja light naprawdę jest zdrowsza? Skład majonezu może was nieźle zaskoczyć, a nawet przerazić. Zapewne nie wiedzieliście, że tłuszcze trans stanowią nawet 80% produktu. Do tego dochodzi "apetyczna" substancja chelatująca metale.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Co znajduje się w składzie majonezu z marketu.
- Ile kalorii i tłuszczu dostarcza majonez.
- Dlaczego majonez light może być mniej zdrowy.
- Jak rozpoznać dobry majonez w sklepie.
- Przepis na domowy majonez
Skutki jedzenia majonezu. Kalorie, tłuszcz, skład
Majonez od dekad budzi skrajne emocje. Jedni nie wyobrażają sobie bez niego kanapek, sałatek czy jajek w majonezie, a inni traktują go jak symbol „niezdrowego jedzenia”. W internecie regularnie pojawiają się ostrzeżenia, że majonez z marketu to „chemia”, „tłuszczowa pułapka”, "kaloryczna bomba atomowa" albo „produkt pełen konserwantów”. Mimo ostrzeżeń i apeli dietetyków, statystyczny Polak zjada średnio w ciągu roku 1,5 kg majonezu. Co naprawdę jest w składzie majonezu i jak się robi majonez?
Co naprawdę znajduje się w składzie majonezu?
Klasyczny majonez powstaje z bardzo prostych składników: oleju, żółtek jaj, musztardy lub przypraw oraz substancji zakwaszającej, najczęściej octu albo soku z cytryny. To właśnie wysoka zawartość tłuszczu odpowiada za jego kremową konsystencję. Olej stanowi nawet 75-80% całego produktu, co oznacza, że większość kalorii pochodzi z tłuszczów.
W typowym majonezie ze sklepu można znaleźć:
- olej roślinny,
- żółtka jaj,
- ocet,
- musztardę,
- sól,
- cukier,
- przyprawy,
- czasem substancje zagęszczające lub stabilizujące.
Ten ostatni punkt budzi najwięcej kontrowersji. Wiele osób widząc w składzie gumę guar, gumę ksantanową czy regulator kwasowości automatycznie uznaje produkt za „sztuczny”. Tymczasem część tych dodatków jest powszechnie stosowana również w produktach uznawanych za naturalne. Guma guar powstaje z nasion roślin strączkowych, a guma ksantanowa jest produktem fermentacji cukrów przez bakterie. Ich zadaniem jest poprawa tekstury oraz zapobieganie rozwarstwianiu się produktu.
Ile kalorii ma majonez?
Największym problemem majonezu pozostaje wysoka kaloryczność. Jedna łyżka majonezu może dostarczać około 150–180 kcal. Wynika to z dużej ilości tłuszczu, ponieważ klasyczny majonez składa się głównie z oleju.
Ile tłuszczu jest w majonezie?
Jeżeli majonez powstaje z dobrej jakości oleju rzepakowego lub słonecznikowego, może dostarczać nienasyconych kwasów tłuszczowych. W zależności od rodzaju użytego oleju, w składzie mogą dominować tłuszcze omega-6, które w nadmiarze mogą prowadzić do stanów zapalnych w organizmie. Jeszcze gorzej, gdy trafimy na majonez z dodatkiem tłuszczów utwardzanych, czyli tłuszczów trans. Realnie zwiększają ryzyko chorób serca, udaru i cukrzycy typu 2.
Skład majonezu, szkodliwe składniki
Skład majonezu to także sól (czasem w dużych ilościach) oraz cukier. Mają maskować kwaskowaty smak. Do tego producenci często dodają konserwanty, stabilizatory i wzmacniacze smaku. czasem w majonezie znajduje się sól wapniowo-disodowa (EDTA), czyli substancja chelatująca metale. Wykorzystuje się ją produkcji tkanin i papieru. W składzie majonezu oznaczona jest jako E385 i ma na celu stabilizowanie emulsji, majonez się nie rozwarstwia i nie jełczeje. Duże i regularne dawki mogą powodować biegunkę, skurcze mięśni brzucha, zaburzenia wydalania moczu, krwiomocz, zaburzenia neurologiczne, a także zwiększać ryzyko zachorowania na raka. Jak ostrzega Radio ZET, są uznanym czynnikiem powstawania nowotworów złośliwych (zwłaszcza raka piersi, jelita grubego i prostaty).
Najczęściej tłuszcze trans występują w:
- twardych margarynach,
- fast foodach,
- frytkach smażonych wielokrotnie na tym samym oleju,
- ciastkach i wyrobach cukierniczych,
- tanich kremach czekoladowych,
- chipsach i słonych przekąskach,
- gotowych daniach instant,
- drożdżówkach i produktach piekarniczych,
- popcornie do mikrofali,
- mrożonych pizzach.
Światowa Organizacja Zdrowia szacuje, że spożywanie tłuszczów trans odpowiada za ponad 500 tysięcy zgonów rocznie z powodu chorób serca i naczyń krwionośnych. Lekarze porównują ich wpływ na organizm do „powolnego trucia organizmu każdego dnia”.
Producenci majonezu często stosują:
- regulatory kwasowości,
- przeciwutleniacze,
- substancje stabilizujące.
Majonez light to zdrowszy wybór czy marketing?
Wersje majonezu „light” mają zwykle mniej tłuszczu i kalorii, ale często zawierają więcej dodatków technologicznych. Aby zachować kremową konsystencję mimo niższej zawartości oleju, producenci dodają skrobię, błonnik, zagęstniki lub białka mleczne. Dlatego paradoksalnie klasyczny majonez o prostszym składzie bywa lepszym wyborem niż wersje odchudzone.
Jak rozpoznać dobry majonez w sklepie?
Najważniejsza jest etykieta. Warto zwrócić uwagę na:
- wysoką zawartość jaj,
- rodzaj użytego oleju,
- brak tłuszczów utwardzonych,
- możliwie krótki skład,
- brak syropu glukozowo-fruktozowego.
Dobry majonez nie musi być produktem „fit”. Kluczowe znaczenie ma jakość składników i rozsądna ilość.
Czy domowy majonez jest lepszy od sklepowego?
Najlepiej po prostu zrób majonez domowy. Przepis jest prosty. Wystarczą dobrej jakości olej (np. rzepakowy lub oliwa), żółtko, musztarda i odrobina cytryny. Masz wtedy kontrolę nad składem i możesz ograniczyć ilość soli i cukru. Produkt przygotowany w domu szybciej się psuje, ale jest tak smaczny, że i tak długo w lodówce leżeć nie będzie.
Źródło: Healthline / Radio ZET
Oceń artykuł
Tu się dzieje
